eta gezurrak…

Albatroak hegoak zabaltzen ditu
Inguruan duen haizea erdibituz
Zerua bere
Hodeiek soilik egiten diotelarik itzal.
-
Portuko kaioetan
Ikusten ditugu gure
Albatroak
Baltseoan
Urruneko uretan nola
Itsasoaren azala tatuatzen.
-
Albatroak hegoak zabaltzen ditu
Leun, erakan egonaz
Denbora geratuko balu bezala.
-
Erakan zaude
Denbora gelditzen da
Nigana zatozela
irriparrea zabaltzen duzunean.

Benetan tratu eskasa jasan dugu Mundua.com web-gunearen partetik, erorita egon da hilabete inguru zerbitzaria eta ez dugu ez abisurik, ez argibiderik ez ezer jaso gure postontzian. Blogari bezala haserrea etorri zaigu, esplikaziorik gabe, hainbeste denboran Zerdiok hilda ikustean…

Aldaketa etorriko da beraz irailean zerdiokera. Beste zerbitzari bat hartuko dugu, domeinu propioarekin, eta diseinua erabat ezberdina izango da.

Laster arte

Beti amestu izan dut mezuaren botilan. Beti, hondartzan ur ertzetik ibiltzean, aurkitutako botila oro begiratu dut mezua kausitzekotan. Beti ordea, mezu bakarra idoro dudana, hutsa da; edo koka-kola edo San Miguel. Hutsa. Ahantzi beharra sentitu dut, ahantzi beharra abentura istorioetako botila xarmangarriez, artelazkidun beira berde potoloz egindako piraten ron botilez…
Baina oraindik, ibil xerkatzen banabil, esperantza ez baitut galdu, gure sats artean ni bezalako ero batek botatako mezuaren botila aurkituko dudalakoan.
Agian udara honetan.

Hobeto, galdera bezala planteatuko dut, eztabaidarako gai izan dadin.
Nahiz eta gero inork ez eztabaidatu.
“Zertarako eztabaidatu? Erreala igo dun!” esaldiarekin erantzutea
arrunt bilakatu da-eta.

Gaurko gazteriak (zer da gazteria?)
haserrea al darama zainetan? Hain geldo, otzan eta meneko izatearen ondorioek
sortutako barne negar baten minez.

Zinearen jainkoak, Ingmar Bergmanek, genio deitu izanaren pribilegioa duen Lucas Moodysonek, duela hamar urte Fucking Amal gozagarriarekin harritu gintuen. Beranduago Juntos dibertigarriarekin berriz lortu zuen eta ondoren zur eta lur utzi gintuen Lilya Forever gordinarekin. Hortik aurrera arrastoa galdu genion ordea. Orain berriz itzuli da, Mamut izeneko aurrekontu handidun gizarte drama batekin. Babelen, izugarrizko falta sumatzen dugun Iñarritu eta Arriagaren harremanetik eratorritako lanaren, usaina duen zinta da.

Solonely

“Nire hegoak, hitz
dira zure ezpainetan.
Zure begirada,
askatasun
ene erraietan.”

Arratsalde bateko haiku zoroa. Hori besterik ez. Oroimenak uzten didan oparitik baduena. Hitz goxoetatik baduena.

…………………………

———————————————————-
Gurekin Jai!!!
———————————————————-

……………………..Dena oroitzapen errariak.
…………………………..Hutsuneak, oroitzapen beharrean.
…………………………..Hutsune errariak, etorri diren bezala badoazenak, agur esaten ez dutenak;
………………ez abixurik,
………………ez eta agurrik ere.
…………………………..Azken fotograma,
…………………………….azken puntua,

…………………………joan zinenean bezala.

Eguerdi huts batez.
Eguerdi hotz batez.

Literaturia…
Sekulako egun bat gogoratzeko irudiak

Desorek
……apurtz
………..arrisk

atea zabaltzen deneko
……….zarata

…………………………………….erdizka botatako hitzak

kleraren txilioa……… arbelean
Sotoan
…lapurtutako…………………………….hotzikara

kortesiaren mugan
aritzea gustuko dut

……..noizbehinka
…………begirada txarrak irabazteko
…………………………..Isekak
…………………………..antipatiak
……………………………………………..ernaltzeko.

Kortesiaren mugan
kortesiaren garaiotan.

Bistaratu genuen
itsaso ohi hura
bezalakoa.
……………Gezalazko lautada
………………………….idorra,
………zuria
dena zuria
…….zuriEgia.

Negar egiten duenean
begiak gazi gorritzen,
mintzen,
dituen………urmael
…….zuriEgi
…….hil bat.

Ezerezaren antza duena.
Izkiriatu gabeko
orrialdea.
Zikindu gabeko
mihisea.

Putzu bare bat,
urmael gaziegi
hil bat.

Goizeko kafea eskatzera joan, “kafesne bat” esan, eta jada aurpegi txar bat ikusi beharrak morala metro eta erdi jaisten dizu. Gainera lehenengo orduan, unibertsitatera igo aurretik… ederra goizez esnatzeko modua! Baina hori soilik lehenengo ukabilkada da; gero, autobusaren zain, kioskoan Creditransa eskatu eta ostiko bat hanka tartean. Eguna hasi besterik ez da egin.

Leioako campusera iritsi eta lehen orduan gutxien gustatzen zaizun materia, gutxien gustatzen zaizun irakaslearekin. Edonori harrigarria irudituko bazaio ere EHUn badira, euskeraz jakin ez arren, eskolak euskeraz ematen dituzten irakasleak. Eta horietako bat da aipatutakoa. “Elkarte” hitzaren ordez “Asociazio” hitza idatzi zuen behin arbelean… dena esanda ezta? Ezker crocheta eta eskuin uppercuta.

“Beno, gaurkoz nahiko”, pentsatu eta bazoaz unibertsitateko kafetegi jendetsura. Errekuperatzeko kafe indartsu horietako bat hartzeak on egingo dizulakoan, “kafesne bat basoan mesedez” eskatu diozu ticketak ematen dituen emakumeari. Erantzuna! “No te entiendo. Dimelo en castellano”, lehor. “Aldeiyok!”, pentsatzen duzu, “junai…”, baina ez duzu gehiago esango. Nekeak goia jo du eta moralaren termometroaren merkurioak ezin du beherago joan.

Jada etxean, egun zarpaila igarota, telebista ipintzen duzu, ETB1, gure oasi bakarra Hamaika Telebistarekin batera-orain. Hor behintzat zure hizkuntzan aditu ditzakezu berriak, hor behintzat saiatu gabe izan zaitezke euskaldun, azpimarratzen aritu gabe. “Eusko Jaurlaritzak Euskara erabiltzen ez duten enpresen zigorrak atzeratuko ditu, errealitate soziolinguistikoa aldatu arte…” dio albistegiko aurkezleak…

Hobe ohera joatea igaro duzun eguna ahazteko. Ametsetan bederen euskaraz bizi ahalko zara. Zorte on eta bihar arte.

—->>> BIDE BATEZ!!

Ez dut deskubritu oraindik zer naizen. Ez dut niaren zentzua aurkitzen. Bilatu eta bilatu arren, tematu arren, ez dut guaren kontzeptua besterik aurkitzen leku guztietan.

bread and roses

Eta baldin badu, zergatik?

Badirudi oraingo garai hauetan interesak, jakingurak beste bide zabalago batzuetatik bideratzen direla. Honako tesitura planteatzen zaigula: ‘Zergatik’ jakin nahi baduzu, zoaz mendi haien artetik, eraman pioleta eta bota onak. Porseakaso. Aldiz, ‘Zer’ baldin bada zure kezka, hartu nire kotxeko giltzak eta zoaz autopista horretatik hurrengo irteerararte. Bertan duzu lasaitasuna.

Zergatik aukeratzen dugu gehienetan bigarren bidea?

Gazteegia, berriegia, naizela zaharren mundu honetan.

Txosnak noa?
Munoa

MAIATZAREN 26an, Asteazkena: “Joxe Azurmendi:Herritik filosofiara, filosofiatik herrira” Hizlaria: Ander Iturriotz

19:30etan, Antoniano eskolako zinema zaharrean.

Ander Iturriotzek Euskal Herriak eman duen filosofo emankorrenaren inguruan hitzaldia eskainiko du. Joxe Azurmendiren pentsaera zein lanak, munduko pentsaera-korronte ezberdinak aintzat hartuta (alemana eta frantsesa), nazioen biziraupenaren defentsan izandako garrantziaren inguruan hitzegingo du EHUko irakasleak.

MAIATZAREN 27an, Osteguna: “Euskal Literatura 2.0aren erronkak” Hizlariak: Hasier Etxeberria, Mikel Elorza eta Imanol Epelde

19:30etan, Antoniano eskolako zinema zaharrean.

Hiru hizlariek gaur egun euskaldunon panorama kulturala astindu duen interneten eta 2.0 teknologiaren iraultzaz eztabaidatuko dute. Interneten eta masa komunikazioaren garaian bizi gara eta horrek hainbat aukera eta arrisku sortu ditu euskara bezalako hizkuntzarentzat. Gertatu diren eta gertatzear dauden aldaketak handiak dira. Asko aurreikusiezinak. Baina soma daitezke batzuk. Gure hizkuntzaren biziraupenean oinarrituta, zirriborra ote ditzakegu euskarazko idazkuntzaren indarguneak eta ahuluneak

LITERATURIA NAGUSIA LARRABETZUN

Literaturia nagusiaren egitaraua prest dago, ekainaren 4tik 6ra Larrabetzun egingo dira hainbat hitzaldi, liburu aurkezpen eta kontzertu. Informazio gehiago hemen.

Zure ametsetan tarterik bada,

gorde egidazu lekutxo bat.

Larunbateko txorakeriak hauek…

Everyone is talking about crime
Tell me who are the criminals
I said everybody’s talking about crime, crime
Tell me who, who are the criminals
I really don’t see them

I don’t want no peace
I need equal rights and justice

Larunbat goiz gezalatsua. Behar bezalakoa.

Atzo barren barreneraino sartu zitzaizkidan Oier Guillanen olerkiak.

Panpinak hilobia
zakarrontzia.
Platano azal, arroza
eta bankuko gutuna

Gizarteak irentsiko hau
ume alarguna.

utikan urrutira begiratzea
begiak desaktibatuz
ezerezari so
desenfokea

utikan zer ordu den
erlojua ezkutatuz
asmatzea
“zer ona naizen”

utikan baldosak kontatzea
egoki zapalduz
ordenean
errena

utikan idaztea
zer datorren jakin gabe
inorentzat
poesia

utzi dezagun ezezko batean
utikan

Nahiago dut barroteen alde batera egon, eta bestera utzi lotsatzen nauten egia ankerrak.
Errealitatea hipokrita da, zentzuak ez du baliorik, gizartea maskaraz josita dago.
Sagar ustel deitzen naiz
baina ez dut kontatu nahi.
Nahiago dut Oier izan soilik.

Haserreak arratsalde bat irauten du
pozak film bat edo bi
eta maitasunak…
maitasunak bizitza guztia.

Husten dira etxeak.

Arratsaldean ordea,
euria egin
eta busti egiten gara.
Hurrengo goizean
berriz otoitz egiteko.

Berriz hustu arte.

Askotan
kanpoan dagoena
dago benetan giltzapetuta.
Preso.

Barroteak beti aurrean.
Baina, zer da barnea, zer kanpoa?
Nora joan? Non nago?
Eta ormarik ez badago, barroteak soilik,
zergatik nago barroteei begira?

“Bazatoz baina ni ez nago prest oraindik.”

Badirudi informazio gehiegi dela neretzat…
eztanda egitear nago.
Facebook.

Zulatu nahi gaituzte,
zulatu nahi ditugu,
zulaturik gaude.
Gezurrak,
beldurrak eta zuloak.

Denok dakigu. Testu batzuk ezin dira idatzi

Agian horrela hobe.

Ni blog bat naiz soilik.

Zer ote? (asmatzen duenari pipa pakete bat bidaliko diot postaz.)

-Erantzunak iruzkin bidez, pipa pakete berezia nahi duenak helbidea postaz bidal dezala hona: txufran-Abildua-gmail.com

Kezka adierazi behar honen aurrean, A8a gaur, polizia sobredosiarekin esnatu baita. Patrolak handik honuntza eta Ertzainen patruila bat zubi bakoitzean. Zer izango da hurrengoa?

Nacionalak, Guardia Zibilak, Ertzaintza, Rudolf Ares, Udaltzaingoa (barka… polizia) eta Donostian “Trafikoa/Trafiko” agenteak… gutxi.

Batek jakin…

Zain nengoela jendeak egunkariak nola erosten dituen begiratzeari ekin diot. Batzuek, gauzak argi, eta zuzenean bat hartu eta ordaintzera joaten dira. Besteak lehenago beste egunkarietako titularrei begiratu eta gero haien gustukoa hartzen dute, ordaintzera joateko. Batek Gara eta Deiako titularrak begiratu eta Correo hartu du, besteak zuzenean El Diario Vasco (Hala egiten du gipuzkoar normalizatuak.) Amaloien erosle fidel bakarra du La Gazeta egunkariak, gaur hainbeste denbora zain egonda, hura ere lokalizatu dut. Tira… zein plurala den nire herria.

Bigarren kafea amaitu orduko libratu da ebaki lehorra zuen emakumearen mahaia. Zorte txarra, goizeroko bi kafeak akituta, ezer gabe geratu naiz egunkariak bustitzeko.

-Agus, atera deskafeinatu bat, gaur salbuespena det eta.

Eta horrela, deskafeinatu batez gosaldu ditut gaurko egunkariak.

Noiz galduko ote dut juzkua?
Ez zait putzu bareen lasaitasuna gustatzen.

Zein tribiala zaigun egoera hori. Zein disonantea. Baina agian errealitatetik dezente hurbil dago. Agian negar egitea tokatzen zaigu, mekanikoki negar egitea, egindako kalteak orekatu eta hobeto sentitzeko.

Ikasleen sukarra izango da.

Behin nasa horretan, bide luze bat duzu aurretik. Bide bat geltoki askorekin. Berriz ere zuri dagokizu non jaitsi aukeratzea. Berriz ere arriskatu behar zara leku batean geratzen, gainontzeko geltokiak baztertzen. Egin behar apustua.

Badago jendea, bizi osoa trenean igarotzen duena, nasaz-nasa aldatzen, geltoki batean geratu; eta gero, aspertzerakoan, beste tren bat hartzen. Etorkizun ezezagun baterantz.

“Niri ez zidaten inon inoiz larrutan egiten irakatsi, ez besarkadak ematen, ez sentimenduez hizketan. Nik pelikuletan ikusi eta irudikatutako eszenak interpretatu nahi izan nituen ohean, arrakasta etsigarriz.” Imanol Epelde (27zapata.com)
ZUZEU+

Gaur egun berezia da, gaur ez dute gezurrik salduko kioskoetan, gaur kafetegiak hutsagoak daude eta oheak beteagoak. Baita tripak ere. Gaur baten batek 2010eko lehen astelehena izango kopetean zizelkatua. Gaur baten batek lehen kafe hutsa dastatuko du beharraren beharrez.

Lehen goiza baita…

Nire bozetoen bloga bihurtu da zerdiok. Urteak pasa ahala aldatu da, gu geu aldatu garen heinean. XXI.mendean ere aldatzen da norberaren pentsaera eta… ez genuen gutxiago espero. Sugeek zaharkitzean, beti aldatzen dute haien azala.

Nire bozetoak dira hemen argitaratuak; ideiak, unean-uneko inspirazioak burutarazitako paranoiak, paridak edo… deitu nahi duzuen bezala. Hori bai, hemendik kantu, olerki eta narrazio asko atera dira askotarako balio izan didatenak. Alde horretatik eskerrikasko zerdiok.

2010erako baditut pare bat desira. Ea kunplitzen diren. Batetik, bertan idatzirikoa gustatu ala ez, irakurtzen jarrai dezazuela hor zaudeten lau katuok. Bestetik; ‘pikuman’, ‘WC’ edo bestelako ezizenak erabili zituen zaldun erraria itzul dadin eskatzen dut. Bere idatzirik gabe nortasun bat galdu zuen-eta blog honek.

Besterik gabe eskerrikasko zerdiok.
Eskerrikasko zuei!

Hurrengo urterarte!

Zergatik ezin egin
tristura nire
zergatik…
Zergatik da hain arrotza.
Zergatik hain hotza.

Zergatik iruditzen zait
oraindik deserrian zaudela.
Ezkutuan.
Deserrian bahituta.

Zergatik utzi zenuen
malkoen iturria isurian,
zergatik oroitzapenen
atea zabalik.

Amaiur iluntzean

Amaiur iluntzen ari zuenean

bestela akabo guztia.

akabo irriak,

akabo jolasak

akabo goizetako kafea

akabo internet konexio azkarra

akabo akabatzea bera ere!

Arima sekuestratu didate eta ez dakit nola azaldu. Azaltzeak beldurra ematen dit, ez ote dute bada akabatuko? Horrelakoak gara-eta… zer egingo diogu. Bi pezetaren truk akabo.

Ez

Ez ostiyak!

Ez

Hi ixildu hai eh! Noski haizela!

Ez

Emangoiat bat eta segituan ixilduko haut!

Ez

(Danba)

Eta kafe makinak ez zuen gehiago kaferik eman. Ez eta ezezkorik esan ere, baina berearekin atera zen. “Ez.” kafe makinek ez dute musutruk kaferik ematen.

Ezin zaitzaket ikusi . cc gómez

Hain urrun zaude…
Ezin zaitzaket ikusi.
Hain urrun lur haietatik,
hain ezberdin
hain galdurik
amarauna gezurtietan,
ispiluen gelan,
zinenaren erreflexu
zu.

Hain itsu al nago?
Ezin zaitzaket ikusi
hain ezberdin
hain galdurik
hain…
ispiluen gelan
zinenaren erreflexu
paradisu zineman,
zu.

Ez. Kafe bat behar dut.
eta ez, ez dakit zergatik.

Billy Bragg-en hitzetatik sorturiko esaldia hasierako hori. Bilatzearen bilatzez aurkitzen omen da, eta zer da ba bizitza, ez bada bilaketa konstante bat. Bilatzen dugu pakea, bilatu ere askatasuna, bilatu mundu berri bat… baina azkenean soilik desesperantza aurkitzen dugu. Aurkitu, gauza asko nahi genituzke aurkitu; denborak egiak erakutsita ordea, pertsonarekin, maitasunarekin, konformatzen gara.

Gauza ttikiak posible baitira, gauza ttikiek eragiten baitute iraultza. Iraultza norbere bihotzean.

“Zirkinik be ez!
ez badok bala honen hotza
dastatu gura”
(Ez zuen uste errebolberrak hainbeste pixa dezakeenik. Lehendik zekien zein den aurrean belaunikatuta daukan pertsonaiaren patua, baina, ‘esperantzaren iturria zabalduz agian ixilduko da. Lana erraztuko du akaso’.)
-
“Nik ez… nik ez dot bapez egin.”
(Hitzak nekez ateratzen zaizkio ezpain moreetatik.)
-
“Danek berbera erraten dabe.”
-

(eskaileretan bera emakume baten ahotsa)
“Amaitu biharra, ez gagoz denbora galtzeko!”
-
Tiro baten hotsak ixildu du guztia. Bodega hutsik geratu da; ez dago ezer… gorrotoak uzten duen lorratza besterik. Gorria, bustia. Hogetamar segundu luze behar izan ditu gizonak egin duenaz jabetu, eta bere herriaren alde egin duela pentsatuaz, beldurraren mamua apur batez uxatzeko. Badoa ilunpean.

Ankutsik moketa zarpaila oinen pean nabari, eta berotasuna mantenduz, sukaldera zoaz kikara bete esne epel edatera. Inoiz baino zailagoa egin zaizu marmolezko baldosetara egin beharreko pausoa. Hoztasuna buruko azken ilera iritsi zaizu. Hotzikarak hartu dizu gorputza, eta ez du askatu nahi.

Esnea tragoz edan duzu moketaren beroa berriz sentitzeko irrika larriz. Nahiago berotasun mota hori. “Unean unekoa da garrantzitsua”. “Zein ondo orain”.

‘El País’ egunkaria geroz eta meheago argitaratzen dute. “Krisia iritsi ote zaie Prisakoeri ala?” Jesarri zara, astelehen buruzurietan egin ohi duzun legez. Lasaitasunez ‘gaurkotasunez’ janzteari ekin diozu, kalean hotz egiten baitu sasoi honetan.

Kirmen Uribek narratiba saria irabazi duela dio titularretako batek. Deigarria, polita, gustukoa zaizu berria. “Hori da hori meritua!” Lorpen bat da euskararentzat, edo hala deritzozu behintzat. Bizkor jo duzu albistea agertzen den orrialdera…

Orrialde osoa berari dedikatua. Argazki handi bat, Uribe pozik. Albiste mardula. Azpian iritzi misteriotsu bat; azpirago sinadura, “Patxi Lopez es lehendakari” Eguna arraro hasi duzu gero… harriduraz gainontzekoaz pasa eta Patxirena irakurtzen hasi zara: Begirada zorrotz, eskuko bi hatz trebeenekin sofa azpian dauden ile pare bat hartu eta mihiaren puntan ipini dituzu. Mahaiaren eskuineko hankaren alboan dagoen bolatxoa ikusi eta ahoan sartu duzu ileetatik pare bat milimetrora. “Ñam ñam” Ahoa itxi eta irensten saiatu arren, ezin duzu.

(Patxi Lopezen artikulua)

Krimen,

krimen arteari.

Arteari kirmen,

Kirmen.

Erantzun kirmentasunez Kirmen Uribe.

(+Gehiago hemen klik eginda)

HARTU HITZA!

lorea,
laztana
egia
benetakotasuna

ulertu
jolastu

irriparre eta agurrak…
jendearen alde onaz ari naiz.

Horregatik zama arindu zizun
negar hark.

George Orwellen arte lana Arriaga antzokian izan da ‘Actors´ Gun’ Los Angeleseko antzezle taldearen eskutik. Zu atzo izan zinen han eta pertsonaia ezagunak ikusi zenituen txaloka… Errealitate justuan sinisten duten hiritarrak.
(DENA IRAKURRI HEMEN)

“Zein ederra askatasuna”, diot.

Eta ene begiek ortzimugara begira jarraitzen dute,
zu ikusteko esperantzan.

Kazetaritzako karrerako bigarren urtea hasten ari zaren honetan, lehen egunak erreflexiorako dira. Irakasleek ez dute lanerako gogorik eta ikasleak kafetegian pentsatzen dute. Zuk euskararen erabileraren inguruan pentsatu duzu, denbora-pasa gisa. Zer nolako konpromezua dute gazte unibertsitariek euskararekiko? (Gehio )

Monotoniaren eskuek... - megacanpiona

Monotoniatik ihes egiten dugu, monotonia gustatzen zaigulako. Errutinak maite ditugu. Errutinak biziberritzeko egiten dugu ihes, berriz itzultzeko, gogo gehiagorekin, ahoa listuz beteta… gose. Errutinaren gose.

Gure habitat propioak egiten gaitu, garena gara berari esker, ez gara moldatzen. Moldatzen gaitu.

Artista malapartatuak buztina bezala erabiltzen gaitu monotoniak. Ontzi perfektua egin nahi eta ezin, beti ñabardurak aldatzen esku zikinez. Kantoi hori, hutsune hura… apurka-apurka gogortzen goazelarik eta artistaren ametsak gurekin gogortzen dira.

Azkenean, ezinaren ezinez ahanzturan jausita, monotoniaren tailerreko apal batean geratzen gara. Ukondo batek deskuidoan botatzen gaituen arte. Orduan jada ihes egiten dugu. Inoiz ez itzultzeko.

… eta hala eta guztiz ere zein feliz nagoen taberna zulo honetan.

Goizeko ur apaletan, oraindik eguzkia esnatu ez denean, arrantzara irten eta hortik 10 ordura otarra hutsa izatea. Hemingway-en Agurea eta itsasoa eleberriak dakarkidana burura. Penak eta komeriak, barne borrokak eta maitasuna. Maitasuna egunerokoari, inguruari eta bizipenei. Maitasuna izan zarenari eta zarenari… ez jakintasunari, izango zarenari. Esku soil batek konta dezakeen guztia ulertu ezinak sortzen duena… ulertu ezina… frustrazioa.

Usteak erdia ustel dio esaerak. Frustratu batek asmatu zuen ziurrenik. “Izarrak ikustera noa laztana”, “norekin bada?”, “sekretu bat da… nirea”, “norekin zoaz, nirekin ez bada!”, “frustrazioarekin”. “Zergatik?”, “Momentu txarrenetan nire ondora etortzen den bakarra delako…”

eta abar…

Gero nork jasoko ote du zakarra.

Eguna eta gaua

Eta egunen egunez denbora kontatzen dugu. Eta gauzak ospatu, festak eta abar… Egun bereziak, arruntak, gogorrak, neketsuak… egunak adjetiboekin doaz lotuak beti. Egun guztiak bereziak al dira? Ala egun guztiak normalak dira? Egunak dira? zer dira egunak?

Gauak ahanzturan jausten dira… gajoak.

*eta eguna bakarra bada, eta soilik lekuz aldatzen badoa? (…)

Uda honetan egon naiz lehen aldiz egunkari baten tripetan, barru-barruan lanean. Ikasteko balio izan dit, asko ikasteko. Elkarlanaz ikasi dut batez ere. Nola lagun askoren artean egiten den proiektu bat, nola denen indar eta konpromezuaz ateratzen diren aurrera erronka txikiak, amets handiak. Noski, kazetaritzaz ere ikasi dut…
Nik uste denborak erakutsiko didala ikasitakoa.

“Ilunabar,
rastafari baten aquarelaren
antza duzu…”

Horrelako gauzak datozkit burura hondartzan bakarrik, 21:30etako bainua hartzen begiratzen zaitudanean.

Requiescat in pace

Calafate

Besarkada bat, maite hauen lagun baten partez,

Oier Aranzabal “auxtin”

Tira uda da eta ezin zaio lan gehiagorik eskatu burmuinari.

Ahoa oraindik mindua duzu, eta ezkerreko masailaren zati bat lokartua. Ez duzu piperrik bazkaldu eta Bolueta aldera zoaz; trena hartu eta zure herri maitera itzultzera. Normaltasuna nahi duzu, larunbat hori nola bait normaldu, lagunekin edo.

Tripa hutsik tiketa hartu eta lehen bagoira sartu zara, denak hutsik daude, zertarako aldatu… Jesarleku gogorretan eseri, eta zure ipur-masailek lortu dute soilik lo hartzea Durangora iritsi zarenerako. Logura duzu baina ezin lo egin, nekeak jango zaitu bazkaltzeko.

Jendetza sartu da Zaldibarren, hankak pareko aulkitik kentzera behartu zaituen amona bat ere bai tartean. Akabo.

Bizkaiako lautada igarota, Anboto eta bere anai arrebak ikusita jada, Gipuzkoa usaintzen hasi zara paisaieko pinuetan. Euskal selekzioaren kamisetaren azpitik izerdia usain dezakezu. Izerdi freskoaren usaina gustuko duzu. Mobila atera eta ordua begiratu, Ermuan zaude eta hirurak pasa dira.

Halako batean han non sartzen diren lau musker berde, trikornioa eta guzti. Ez gezurra diot, trikornio bereizgarririk ez daramate, lau gazte dira; balen kontrako txalekoa jantzita, hanka puntetaraino armatuta eta txapel okerrarekin: “antiterroristak ziurrenik” pentsatzen duzu. Mehatxu begirada serio batekin begiratzen dute etengabe, zerbait bilatzen ari balira bezala. Zure begirada une batez haienarekin gurutzatu da. Une batez soilik. “Joder!”

Nola ez! Zuregana doaz, beste inori ez diote molestatzen. Badirudi zuk haiek molestatzen dituzula. Hurbildu eta “me da la documentación” lehor bat botatzen dizute zutitzeko keinua eginaz. “Póngase contra la pared con las manos arriba”, gorputza ikutuz miatzen zaituzte, eta bitartean miatzailearen lagunak zure marikonera darama izkin batera. “A donde vas?”, “A Zarautz”. “De donde?”, “De Bilbao”. “Y por que motivos?”, “No, es que he estado en el dentista, y ahora vuelvo a casa a Zarautz.”, “Ya…” Lagunari begiratu eta honek belarrira zerbait esaten dio. “Si ya! Otro graciosito! jaja…”, zugana doa berriz. “Tienes el DNI caducado, te vamos a meter una multa porque hay que tener el documento nacional en regla. O no sabes eso?”, “Si, es que no me he dado cuenta.”. “Y que es este papelajo?!”, dio EHNA eskuan hartuta. “Este no lo tienes caducado eh! Pues que sepas cual es el inportante.”. Oraindik eskuak pareten kontra ipinita, eta trenaren mugimenduekin mareatzen hasita, alboko muskerra zure mobila begiratzen ari dela ikusten duzu.

Debara iristerakoan marikonera itzuli eta eseritzeko esaten dizute, ondoren trenetik atera eta alde egiteko. Lehen bagoiko jendeak kontsolazio keinuak egiten dizkizu lasaitzeko. Baina urduri jarraitzen duzu, ez dakizu non zaren. Ez dakizu zer zaren.
(+gehiago Zuzeun)

edan nuen gazpatxoa.

Begien gurutzamenduaz ulertzen zaitut
zaila zara bai
zaila maitasun

Jakin min, lotsaren muin
zaila zara bai.

Biharamuna gaur bilakatu da eta etzia bihar. Goizez eguzkiaren printzek bustita iritsi zait jai-giroaren soinua, urak egin du bere lana, ez dut ajerik. Dutxa bero bat hartu eta gosari ondoko lasaitasunetik pixkat ateratzeko SKTren azken diska jarri dut. Atzo bilakatutako gaur hartan erosia. Gaur bilakatutako bihar hontan gozatzeko. Eta Kakagurea sartu zait. Komuneko paperean.
Ni banoa, badirudi askatasuna nire emaztea zela, Slam poema bat denboran zehar ezkerreko poltsikoan usteltzen, eta etxe bat zait geratzen bihotzean, edo WCan. Loreak udan ihintzak bezala, tiro paraboliko zuzena eginen dut bihar. Ni banoa.

Aireak daramatza sentimenduak
berritzen beti
zuloak hor darrai.

Egoeraren pultsua
ez da ona,
ez dut datorrena
ezagutzen,
ezta dagoena ere.

Platertxoa zikindu da.

Dardararen
kafe katilua
dakusat nigan.

Igande
goiza da
Gasteizen,
platertxoa zikindu da.

Inprobisazioa du ardatz maitasunak; momentua, unea bera. Uneak iradokitzen duena, logika eza. Logikaz gaindiko zera bat da. Peugeot 206aren beira eta ekia bateratu dira ni itsutzeko asmoz, egunkaria ttiki geratu zait eta goizak laster eginen du bere buruaz beste. Kafearen kondarrak eta platertxo zikina…

Dardararen katilua ikusten dut nigan.

Tristeziaren uholdeetan
ito
den basamortura. Banoa.

Negarrez eginiko
egiak
erosten dituzten
zakarrontzietara.

“Negarrez dago,
zaparrada ostean
teila hegala.”

Banoa.

Azkenean ez al gara ba, gure errutina, gure ohiturak eta zelula mordoxka bat besterik.
Tira goizeko paranoiak.

Hari bat aurkitu dut erdi zabalik dagoen atearen ertzean.
Berau heldu eta ibiltzen hasi nahi dut begiak itzalita.
Lurralde ezezagunak deskubritu berriz ere eta ihes egin orainari.
Eta berriz aurkitu andaluziako hondartzen antza duten amets hezeetan nire maitasuna.
Zu. Eta nire maitasuna. Eta zu, eta ni eta gure maitasuna.
Hariak jarrai dezala bere bidea utopiaratz andaluziako hondartzen antza duten amets hezeetan.

Tripa barreneko iratxoak
ateak zabaldu ditu,

esnatu da
eta hor dabil

Zalantzaren arian balantzan.

Badira pisuzko harriak
gure gañera erortzen direnak.
Haiek utzitako arrastoa
ezin dugu inoiz kendu.

Pisuzko arrazoi horiek erakusten dute
zein niminoak diren beste hainbat,
naiz eta guk pisua aitortu.

Ez pisua eman arinkeriei, bizi ingurukoa
bizi maite duzuna, bizi zure bihotzaren izkin horretan
benetan pisua duena.

Uste duzu ez dakidala ezer
soilik uste duzu.
Eta horrek zauritzen ditu mugak.
Horrek dakar
ni orri zuri bat izatea gela zuri batean

Logura joan da. Zalantzak eraman du.

Eta irakurri ditut azken abisteak, begiratu sare-sozialen bat edo beste. Aspertu naiz.

Azterketa garaian ikasi ordez edozer egiten du ikasleak.

Euskotren geltokiak nire etxeko balkoira du begiratzen amenazuz. “Etorri beharko haiz Oier… etorri beharko! Ezin duk ihes egin.” Eta nik minutuak kontatzen ditut, ez baitut gogo handirik astea hasteko.
Batzuetan nahiago dut arrain abisalak bezalakoa izan, men egin bizitza honen erritmoari eta ilunetan egotera ohituratu. Zorionez, bi aldiz gehiago pentsatu eta oraindik hamaika arrazoi geratzen zaizkidala nabari dezaket. Arrazoiak oparitzen dizkidatela nire txalupa ttikian ozeano zabala ezagutzen jarraitzeko. Ur-bizkorretan jarraitzeko, aurrerantz.
“Ohitura da bizioaren abizena” idatzi zuen behin batek. Bizitzako ohiturekin, bizitza den bizioarekin jarraitu behar dut aste honetan ere.

Barran dagoen gizon baten aurpegian haserrea dakusat. Eztabaidarako gogo gutxi, ajea begietan. Nik ordea Berria irakurtzen jarraitu dut, aho-beroari kasurik egin gabe.

Hile zuri bat sartu da eztabaidaren (agian hobe bakarrizketa deitzea) azken txingarretan. “¿Si y quien ha convocado la huelga? ¡El PNV y HB! Por eso salí yo de ELA…”, harrapazank.

“Hara!”, pentsatu dut. Hor PSEko personaje tipikoa. Ni mundutarra naiz, eta ez dakit zer, eta langileen eskubideak defendatzen dituzten sindikatuak ez dute grebara deitu, eta ez dakit zer, eztabaida identitarioek ez dute zentzurik… benetan jendeari inporta diona ez da hori… Politikari guztiak berdinak dira… eta bla, bla, bla…

Tira esan ezak “Gora Patxi Lehendakari!” eta gera hadi gustura behingoz.

Kafea amaitu zait, Berria amaitu zait, eta ez zait moralik geratu tabernako paretean zintzilik dagoen El Diario Vascoa hasteko ere. Banoa haize pixkat hartzera eguna luzea da-eta.

+gehiago zuzeun

Goiz txarra. Sukaldeko ontzietako pil-pilaren baporeak, gas mostaza bihurtuta ito nahi nau. Saloia hutsa dago. Pasiloak ere halaxe, eta gainerako geletan ez da inor ageri. Lehendik nekien ordea; aita lanean da eta anaia lagun baten etxean apopilo hartu dute. Nehorrekin konpartitu ezin ditudan metro karratuen irriparrea ikus dezaket soilik zoruaren dirdiran. Zuraren ezpainetan bernizak gore ikutu bat ematen dio eszenari.

Sukaldeko marmol hotzera itzuli eta janariari laguntza eske bezala begiratu diot. Betazalik gabeko begiek begiratu naute, ez dut goserik eta ez bazkaltzeko gogorik ere. Nehorrekin konpartitu ezin dudan janaria. Gaiztoa.

Ihes egiteko musika entzutera noa balkoira. Idaztea ez da gauza erraza. Ez da gozoa.

-Klik-

Oroitzapenak min
minak malko
malkoak sumindura
bihurtzen direnean,

Hutsak
esperantzaren iturria
pozoitzean
etorkizunaren izurria
datorrenean

zuretzat soilik kantatzen dut
ama

Boxeo izarren ukabilkadak, ubelduak
odol astuna betazalean zehar.
Jendearen oihuak, haserreak.
Bortxa. Izerdia garraiobide
sentimenduentzat.
Poesia Dalibor.

Titanioaren argi hotza eta ibai imitatzailea.
Autobus gorriak.
Industriaren eskeletoa ur izkinean.
Kale ilunak, beroa
arrasti jendetsuetan. Trapuak
haizearekin baltseoan. Gizasemeen
oihuak hizki hutsalen atzetik. Plastikoak
lurrean boteak, haien ahotsa,
ahaztua jada.

Lamentuak eta lamentuak, tristezia enlatatua…

Irakurzaletasunaz ari natzaizu Dalibor… Irakur ezazu nire ingurua, noizpait ulertuko banauzu.”

Garbi da
barreneko lorategiko
orbelez betea

Garbi
ezinezko betetzeko.

Nola ez, jada hasi da nafarroako gobernua autopistak akondizionatzen.
Dispositibo guztiak prest dira.
Udaltzaingoek Iruñeko irteerak garbi utzi dituzte.
Guardia zibilek jaso dituzte aginduak: Jubilatuen autobusei eskolta
Hiriburuko irteeran dagoen kartelean garbi jartzen du…

Zarautz 75 km.

Txaparro, Zarauzko aldizkaria da lanean dabilen herri komunikabide horietako bat. “Eta kitto!” Eibarko aldizkariaren adibidea jarraituz sortu zen Fernando Muniozguren Eibartarraren eta Zarauzko beste zenbait herritarren ekimen gisa. Musutruk lanean eta borondate onarekin, halako proiektu guztietan bezala, indartzen joan da, Gipuzkoako erreferentziazko herri aldizkari bilakatu arte. Amaia Agirre bertako kazetariak argi dio: “Komunikabideek izan behar dute Ignacio Ramunet-ek aldarrikatzen duen laugarren botere galdu hori.” Eta argi adierazi digu Txaparro herritarrei ahotsa ematen eta herritarrei interesatzen zaien oro helarazten saiatzen dela, nahiz eta batzutan zaila izaten den jende oro gustura edukitzea.

Agirreren arabera herri aldizkariek geroz eta diru laguntza urriago dituzte, eta geroz eta jende gutxiago dago doan lan egiteko prest. “Ez dakit krisi ekonomikoaren ala kontzientzia krisiaren errua den.” Bigarren krisia balitz garbi dago askoz ere okerragoa litzatekeela.

Hala ere halako komunikabideak irteera bikaina dira kazetari hasiberrientzat. Iker Gurrutxaga oriotarra kazetaritza lizentziatura amaitzear delarik, oraindik komnunikabideen ur handietan sartu gabe, Karkara Orioko herri aldizkarian dabil kolaboratzaile gisa. Ikaslearen arabera oso eskertzekoa da herri aldizkariak Orion sortu duen kazetaritza zaletasuna: “Karkara aldizkariari esker izango naiz kazetaria, guztiz beharrezkoak dira halako ekimenak, euskarazko kazetaritza biziko bada behintzat”. Kirol-zalea berau, karrerako lehen urtean eskeini zioten kirol atala berak eraman zezan, eta halako “karamelo gozoari” ezin uko egin. Karkara aldizkariak jada 20 urte luze bete ditu eta baita internetera salto egin ere karkara.com web-gunearekin.

INTERNETEK ORDAGO

Internetek iraultza suposatu du arlo guztietarako. Eta kazetaritzari noski eragin izugarria egin dio. Teknologia berriek; hala nola, 2.0 teknologiak, p2p… komunikazioaren arloa erreboluzionatu dute. Honek ez dio onura besterik eman herri kazetaritzari,Proxy-Connection: keep-alive
Cache-Control: max-age=0

ta herrigintzari orokorrean. Jada edozeinek egin dezake bitakora bat interneten; nolabait, edozeinek zuzendu dezake bere alProxy-Connection: keep-alive
Cache-Control: max-age=0

zakari birtuala eta hori kazetaritza da. Herri kazetaritza, herritarrek egiten duten heinean. Euskal herrian ere bide hau urratzen hasiak dira zenbait talde; hala nola, Mundua.com, Blogak.com

Zu Zeu.com web-gunea da sortu den kimu berrietako bat. Hasier Etxeberria idazleak sortu duen orrialde honen helburua besteak beste, erabiltzaileek euren albistari digitala sortzea da. “Euskaldunek munduari begiratzeko lehio moduko bat” bezala definitu du ekimenaren sortzaileak. Nolabait irakurleak idazle bilakatuko ditu, eta idazleak irakurle, “joan etorriko” kazetariak bilakatuko dira erabiltzaileak. Planteamentu berri bat bezala sortu da, Etxeberriak interneten jarraitzen zituen zenbait leku frantsez eta espainiarretatik osagai onenak hartuta. Bi baldintza besterik ez ditu izango argitaratzaileak giza eskubideak errespetatzea eta euskaraz izatea. Harri bat gehiago globalizazioaren bidean.

ETORKIZUNARI HELDUAZ

Ignacio Ramunetek ondo zioen legez komunikabideek laugarren botere hori izan behar dute. Laugarren botere “galdu” hori. Eta hori izateko bidea luze eta gogorra izan arren, badu helmuga bat. Iritsi daiteke botere hori lortzera, batez ere, Euskal Herrian. Botere hori lortzeko ordea ametsari heldu behar zaio, kazetaritza independienteari, interes eta handi-nahirik gabekoari, erromantikoari, herri kazetaritzari, etorkizunari.

Hedabide tradizionalek zuten inpaktua jada ez da hain handia. Atzean geratu dira goizean kafea hartzen egunkaria irakurtzen zuten unibertsitariak kafetegian, atzean orriak pasatzeagatik beztutako hatzamarrak. Orain bestelakoa da; batzuk esango dute xarma galdu dela, besteek horrela hobe dela, baina gauza bat argi dago, orain bestelakoa da hedabideen eragin esparrua.

Sortu berri den 2.0 teknologiak irakurlea aktibo bilakatzen du, parte hartzaile, eta hau zentzu guztietan iraultza komunikatibo bat da. Irakurleak aukeratu dezake zer irakurri nahi duen, aukera dezake berarentzat zein den titularra. Hitz gutxirekin esateko, bere egunkari propioa osa dezake. Irakurle berriak sortzen ari dira eta hedabideen erronka nagusia esparru berri honetara moldatzea da.

Honetara moldatzeko bidean dira zenbait euskal egunkari. Beraien orrialdeetan pertsonai ezagunen blogak zabaldu dituzte horretarako. Gara egunkariak habian jarritako Gaur8 gehigarria da moldaketa honen adibideetako bat, izan ere, bertan astean zehar euskal blogosferan idatzi diren idazki bozkatuenak argitaratzen dituzte.

EUSKAL BLOGOSFERA

Geroz eta hedabide berri gehiago daude, eta internetek lehia hareagotzen du. 2.0 teknologiari esker “Blog” izeneko bitakora sor dezake edonork, internet bidezko egunkari bat; azken finean, egunkari digital bat gehiago izan daitekeena eta irakurle ohia kazetari bihurtzen duena.
Euskal herrian ere bide hau urratzen hasiak dira zenbait talde; hala nola, Mundua.com, Blogak.com… bertan euskarazko bitakora andana aurki ditzakegu, bere osotasunean euskal blogosfera osatzen dutenak.

-Txanponaren bi aurpegiak-
22222222222222222222222222222222222222222222222222222

Eguraldi ona egiten du. Ona kalera atera eta jolastu nahi dutenentzat, paseatu nahi dutenentzat.
Txarra ikasi nahi dutenentzat. Txarra langileentzat.
Ona udan, txarra astesantuan.
Eguraldi erlatiboa.

Iritsia zaigu.

Tuareg gaiztoaren
besoa
Idiaren azpikalde
Akeita beltza

ez naiz

Olerki zentzugabe
Opil gozo
Kartulina, eskola
egunean

Espresa ezina. Ez
Presa tangerren
Ez zebraren zintzurra
sabanan.

Ez naiz
mutil lagun negartia
Ez Berlin
Nafarroa banandu den
familia

Soilik ebaki naute
Soilik ez naiz.

Zorua hozten
duten abestiak,
mahaiari
egunkaria lapurtu
diotenak.

Errietak
isildu dira,
armairuak itxi,
plater hotsik
ez dago.
Ur beroa
ez da amaituko.

Oroimenaren beroan
emmental gaztaren
zuloetan
gordeta…

Etxe hutsen abestia
entzun dezaket soilik.

Nork
halako nardaz
begiratuko nuenik Donostia
tristuraren betaurrekoekin
arnas estuka
neurtutako denboretan.

Nork
gela zuri hartan
etorkizun
beltza zetorrela
erreprimitutako malkoetan.

Nork esanen luke,
ortzimuga hartatik
hainbeste aldiz soseguz begiratu dudan hartatik

alde egingo zenuela
arnas batek irauten duen segunduan
Igeldo atzean desagertu zinen segunduan.

Baina gauza zailena sortu duzun horrengan sinistea da.

Esperoa baita esperantza.

Unibertsitarion bizitza hagitz gogorra da. Bilbora iritsi eta Iker lagunarekin geratua nengoen Kafe Antzokian bazkaltzeko, izan ere, zenbait lan genuen egiteke. Bilboko areto honek badu bere xarma, baita bazkaltzeko ere; musika usaina du, euskararen doinua, eta janaria noski, ez da batere txarra.

Bazkaltzen amaitzerako han zen Anje, barran trago bat hartzen. “Ez al duk goizegi eztarria berotzeko?” esan nion ikerri eta irriparre batekin erantzun zidan. 17:00ak ziren oraindino eta zortziretan jo behar zuen. Hori puntualitatea. Kafearekin batera eztabaidan luze aritu ostean jaiki ginen gure mahaitik eta iparraldeko musikaria agurtu genuen; ea zer kantu joko zituen gaur, ea zer errepertorio ekarri zuen… alai erantzun zigun Xabier Leteren kantu sorta bat ekarri zuela esanaz. Halakoak izaten dira “Lagun artean kantari” hilabeteroko kantaldiak.

Gauzak honela alde egin genuen kafe antzokitik, zortziak iristeko irrikitan. Bazkal osteko eztabaida oraindik mihian genuela, Gran vian barrena segi genuen Diputazioko Liburutegia helmuga, esan bezala ikasle unibertsitariok lan asko egin behar izaten baitugu. Zenbat jende kalean, zein desberdina giroa. Nik uste benetan orduan konturatu ginela Kafe Antzokiak Bilbori eman dionaz, euskarari eman dionaz Euskal Herriko metropolian. Zein desberdina Kafe Antzoki barrua eta kanpoa. Soziologiako lan egiteko ere gogoa kentzen duen pesimismo batek barrena hartu zigun.

Lan serioak, lan serio laster iritsi ziren 19:30ak. Laster oroitu ginen antzokia zain genuela, Anje Duhalde han zegoela gitarra eskuan eta Xabiel Leteren kantuak ahoan. Laster atera nahi izan genuen Bilbo erdaldun hartatik, eta gure mundu ttiki horretan sartu, garagardo bat eskuan, kantari aritzeko.

Kafe Antzokiko ateak zabaldu eta urrunean agertzen zen eszenatokia, behean mahaiak eta mahaien artean mikrofono pare bat eta taburetea. Eskatu genuen garagardoa, eman zizkiguten kantuen letren orriak eta jesarri ginen han aurrean. Noiz hasiko aiduru, irrikitan. Jendez beteta zeuden mahaiak, guztiak kantatzera etorriak. Anje barran oraindik, eztarria berotzen, kantari onenen gisan.

Halako batean barra utzi eta eszenatokiko ate ezkutu batetik sartu zen gitarraren bila. Gitarra eskuan, hurbilduz joan eta mikrofonora iritsi beharrean gure mahaira etorri zen. “Hi Oier nahi al duk armonika jo kanturen batean?” Halako ordago bat atera egin behar… “noski ba! Ze kantutan?”
Eta entsaio motz eta inprobisatu bat egin genuen gure mahaian; berak gitarra joz eta nik armonika. Xalbadorren heriotza jo behar nuen. “Hau da hau marka”, pentsatzen nuen.

HProxy-Connection: keep-alive
Cache-Control: max-age=0

iera animatua. Eta ondoren ekin zion Xabier Leteren kanta sortari. Jo zuen “Maiteaz galdezka”, jo zuen “Langile baten seme” eta ondoren… ondoren iritsi zen gure txanda. Han atera nintzen Duhalderekin Xalbadorren heriotza jotzera. Hori esperientzia! Kafe Antzoki osoa ahots batez, armonika eta Anjeren gitar-soinua. Iluntze ahaztezin bat.

“Norbaitek esango balu
hobe nukela joatia,
neri berdin zait zuek
hemen ta
ni hor egotia.”

Tunisian bidaiak luze eta beroak dira.

Bidegabea.

Muga-mugako kontuez aritzea beti gustatu izan zait, “cuestiones fronterizas” asignaturarekin txundituta geratu nintzenetik”. Halaxe, gaztetako kontuekin, hasi zuen hitzaldia Anjel Lertxundik. Eta noski horrela definitu zituen literatura eta kazetaritza, muga-mugako kontu bezala. Bere burua kazetari gisa aritzen den idazle gisa definitu zuen liburutegiko aretoan elkartu ginen ikasleon zein irakasleon aurrean. Eta hasi bezain laster agerian utzi zituen, ofizio honek dituen hamaika definizio eta ikuspuntuak.

Esan zuen nola García Marquez-en arabera kazetaritza poesia bezain literatura zela, eta beste batzuen arabera aldiz literaturaren heriotza. Bera garbi utzi nahi izan zuen kazetaritza ez zela “idazlearen hilobia”. Bi diziplinen arteko mugetan mugitzen jakin ezkero, elkarren aberasgarri direla eta elkar elikatzen direla esan zuen. Hala ere kontuz ibili behar dela, kazetariek topikoetan erortzeko duten ohitura baztertu behar dela gaineratu zuen. Etikadun kazetariak, printzipiodunak, aldarrikatu zituen: “Deontologiadun kazetariak geroz eta beharrezkoagoak dira”.

Liburuen eragina
Liburu ugarik kazetaritzan izan duten papera defendatzen du idazleak eta bere iritzitan literaturaren historia ikastea beharrezkoa da kazetaritza ikasteko. Lertxundik dioenez, literaturak errealitate erreala definitzen du eta errealitatea izan daitekeena kontatu. Defoe-ren Diario del año dela peste edo Aingeru Epaltzaren Rock & Roll eleberriak ipini zizkigun adibide gisa. “Uler daiteke nobela beltza kazetaritzarik gabe?”.

Garai azkarrak, kazetaritza azkarra
Teknologiak idazteko eta irakurtzeko moldeak aldatu ditu Anjel lertxundiren aburuz. “Idazten gauden bitartean diskurtsoa eraikitzen dugu”, eta hori bere garaietan idazmakinarekin pentsaezina zela argitu zigun. Bere garaian lehenagotik planifikatu gabe idazten hasi ezkero, orria akats bat egin orduko zakarrontzira bota behar zuen: “Garbi eduki behar zen zer idatzi, hasi aurretik”. Irakurketari dagokionez , sareak kazeta irakurketa selektibo bat garatzea ahalbidetu duela esan zuen. “Irakurleak bere periodiko propioa osatuko du interneten”, oriotarraren aburuz, “eta irakurlea subjetu aktibo bilakatuko da”.

Martxoaren lehenengoa hortxe dator. Hurbiltzen doan beisbol pilota baten antzera ikusten dut. Une batez konturatzen naiz badatorrela, eta ikusten dut bere osotasunean, badator eta joko nau kopetean, baina ezin diot izkin egin.

Hauteskundeak anti-demokratikoak izanen direla diote batzuek. Beste batzuek ordea lehenengo hauteskunde demokratikoak bezala kalifikatzen dituzte datozenak. Beste batzuek ez dituzte kalifikatzen eta jokatzen jolastearen hautuarekin konformatzen dira. Botereak asko baitu balio. Nire iritziz demokraziarik ez dago inoiz. Inoiz ere ez. Ez Espainian behintzat.

D3M alderdia aurkeztuko balitz ere ez litzateke demokraziarik egongo. Beraz nire iritziz lehenago hauteskunde injustuak baziren, orain are injustuagoak dira.

Eta banoa apur bat botepronton idatzitako, baina ondo ausnartutako iritzi hau eraikitzen duten argumentuak botatzera. D3M ez aurkezteak balioa kentzen die martxoaren 1an ospatuko diren hauteskundeei, noski baietz. Ez dago demokraziarik ezin badira proiektu guztiak defendatu, baina kontuz! ez dago ezta ere demokraziarik proiektu guztiak ezin badira gauzatu. Hor dago gakoa. Lehen ere ezin ziren proiektu guztiak gauzatu, orain ere ezin dira gauzatu, eta hori hala den une beretik hauteskundeak ez dira demokratikoak.

Ez diezagutela saldu betiko istorioa: “Herrialde honetan proiektu guztiak defenda daitezke bide politikoetatik!”
Nire galdera: Eta zertarako defendatu, gero ezin badira gauzatu?

Debekatuta dago beraz autodeterminazioa, debekatua independentzia. Honen errudunak konstituzioa eta berau defendatzen dutenak dira. Tira, hau hala izanda zertan ari dira bada EAJ, EA eta Aralar? Zertan ari dira hauteskunde hauetan? Jokatzera jolastu nahi al dute? Ez al dira konturatzen joko honek tranpa duela eta ezin dela inoiz irabazi?

Alderdi abertzaleek bide okerra hartu dute. Injustizia eta bortxaketa oro gaitzetsi behar da norbere buruarekin koherente izateko. Defendatzea noski, ez da esatea “Ilegalizazioa ez da bidea!”, horrek ez du ezertarako balio. Eta halaxe betikora goaz… zuk anaia ez baduzu defendatzen, anaiak ez zaitu gero defendatuko, eta honek anaien arteko banaketa sakona dakar. Banaketa sakona da herri honetako abertzaleok behar dugun azkenengo gauza.

EAJ, EA eta Aralar alderdiko kideok, estrategia txarra hartu duzue eta hondoratzen ari da txalupa. Hauteskunde hauetan planto egin behar zenuten, ez aurkeztu eta batearekin pilota konstituzionalisten kopetera bidali gogor. “Haz que suceda”

Oier Aranzabal

-lasai, ez bilatu gehiago udaberria ez da aurkitzen
udaberriak aurkituko gaitu.

-hor ditu oinatzak, itsasoak ezabatu artean.
-hodeietan oinatzak ezin dira ezabatu.

Pausoak oinatzak dira…

Zergatik?
Berdin dio.

Noski. Etxerik ez. Sentipenak, bizia, izana eta oraina denak bat. Koloreak, entzunak, zentzumenak. Ez zara. Bazaudenik nork esan, ez bazara. Guztiak berdin dio orduan? Bai. Alde azkar egiten duzu, ez duzu begiratzen atzera. Ez sinismen, ez aukera, ez… Etxerik ez. Ez zara. Bazaude? Ez zara. Baina ihestean datza orduan. Nola ihesi?

Ez ihesi, ez etxerik, ez zara.

ezin egin uko
…barrenak eztanda egin arte.

Agian, ezer ez daukazunean egiteko, inork ez zaituenean begiratzen edo ezagutzen, hiri arrotz bateko parkeko bankuan jesarrita zaudelarik, ohartzen zara zuhaitz batek haizearekin dantzan duen edertasunaz. Edonork alper deituko lizukeen une horretan, jabetzen zara ilunabarra ahopeka hitz egiten ari zaizula eta orain arte ez diozula kasurik egin. Non zauden ere ahantzita.

Zure acuarium propioa eraiki duzu, dena lente extra-potolo batzuetan barrena ikusiz zimendu gabeko filtroa bailitzan. Gabonetan penatu eta “apadrina un niño” iragarki hunkigarriari aukera bat ematen diozu, ondoren berriz zapping egiteko. Betiko zerrikeria irensteko. Dena iluntzen duen argipean, esaldi errazen erdian itota, kontzientziaren arnasestu artean. Azken orduko presak direla bide bizitzera ohitua, edo agian hobe esanda, kondenatua zaudela dirudi. Krokodiloaren aginaren zorrotza ipurdi ertzean nabaritzean mugitzen hasi ohi zara, eta mokadu ederra galtzearekin batera, krokodiloa urrun delarik, berriz lasaitasunean ondoratuta ikusten duzu ingurua. Geldo.

Ezer ez duzunean egiteko, soilik hiri arrotz bateko bankuan eserita zaudenean; edonork alper deituko lizukeen momentu horretan, inguruetara begiratu eta leihorik gabeko etxeak eta ormigoia usain ditzakezu. Bi ordu negarrez egon ondoren izaten den sentsazio berak mozkortuta, “mauka?” eta “eta zer?” eta “baina?” eta orduan motelduta ohartzen zara:

“Aberats-kumea naiz, aberatsen herrian”.

Ez da pasibismoa. Ez.
Kontzientzia da.

Horrelaxe aurkitzen naiz… ingurura begiratu eta ahitutako barrenak besterik ez ditut ikusten, eta ilusio faltsuak eta hamaika irriparre artifizial eta hamaika izate, hamaika existentzia, hamaika gezur.

Bizi nahia pizten diguten hamaika desgrazik inguratzen gaitu eta haiengatik soilik irabazten du zentzua irri egiteak.

Sufrimendu faltsuak sortuaz, arazoak bilatuaz egiten diogu bide izateari. Izan bagarela erakutsiko digunaren bila dihardugu, momenturo kontraste bila, gauza txiki batzuek egia zimendu dezaten. Gure kaketan ez itotzea ahalbidetzen duten arrazoiak…

Izan bagara, edo izan nahi dugu behintzat… igeri gure gizarteak kaka egiten duen komun zuloan.

Bera, ene laguna, lanean ari zen Nafarroa Garaiko Erriberako herri batean, eta, antza denez, hutsik zegoen etxe bat desegiterakoan, eroririko zur eta harri pusken artean ustekabe galanta gertatu zen. Zenbait liburu eta egunkari ziren. Materiala pixkat ikuskatu, eta lagunak berehala ulertu zuen aspaldiko jabearen ideologia zein zen: karlista.

Apurturiko gauzen artean, goian aipatu liburuxka : La iglesia y el euskera. Lagunak irakurtzeko utzi dit, eta nik, zintzo, irakurri eta gero itzuliko diot. Ahalik eta azkarren, berak kausitu baitzuen altxortxo hau.

Datuak

Testua 1926koa da. Pezeta bat balio zuen, amaierako orrialdean jarria. Egileaz, baina, ez dut deus ere erranen, nor zen ere jakin badakidan arren. Izan ere, laguna eta bion arteko ituna da.

100 bat orrialde zuen, eta hauek bere atalak, osorik kontserbatu diren ala ez: Dedicatoria izeneko sarrerattoa, Obligación de hablar al pueblo en su lengua nativa lehen atalaren gisa, Obligación de cultivar la lengua nativa del pueblo bigarrenez, eta hiru azpiatal amaitzekotz: Textos auténticos de algunas autoridades que se citan, Algunos euskerólogos y escritores contemporáneos eta Lecturas culturales recomendables para el clero vasco.

Esaldi erranguratsuak

Honatx nabarmendu nahi izan dudan pasarteren bat. Lehenak honela dio: «Aunque todos los navarros y, en general, todos los vascos seamos de la misma raza y origen, está patentísimo que un sacerdote, ignorando la lengua materna de los pueblos euskeldunes, no puede tener el mismo carácter, aficiones y sentimientos que los naturales, todo lo ignora».

Eta, are gehiago, «Queridos hermanos de Erribera, los de la tierra fértil, os debo una advertencia, es preciso que estudiéis, aprendáis y habléis también vosotros el euskera».

Jarraian, orrialde ikaragarri batzuetan, garai batean Nafarroa osoan euskara mintzo zela dio, eta kritikoa, zorrotza ageri da euskararen hiltzearen aztertzerakoan: «Nuestros antepasados poco o nada hicieron por restaurarla [...] despreciada [...] arrojada [...] desterrada».

Konponbidea, baina, ukan baduela uste du: «Hay que recuperar esta injusticia, llevando al euskera triunfante al púlpito y a la cátedra, a la escuela y a la familia».

Etorkizunari begira, halaber, euskara berreskuratu ezean, bertze herri, nazio, estatuen artean merezi izanen genukeen izena hau ei litzateke: «Pueblo suicida, porque el pueblo que por no cultivar, abandona su lengua, él mismo se mata, suicida es, para mayor escarnio y desprecio de los demás pueblos».

Kultura eta politika bat ez datozenean…

Baina eta hemen, horrek guziak ez du erran nahi egile euskaltzale sutsu hori euskal abertzalea zenik, bai zera, espainiar abertzale kementsua baizik: «Si como navarros tenemos el deber de cultivar el euskera, porque es nuestra lengua, la lengua de nuestros padres, también como españoles debemos laborar por su vida y prosperidad y nos debe llamar la atención en su aspecto netamente español, por la dignificación, conservación y expansión de esta gloria española». Aitzakia ote? Ez.

Izan ere, hor dugu espainiar abertzale baina euskaltzale amorratuak ziren zenbait karlista, hainbat tradicionalista. Errate baterako, eta edozein herrialde edo hiritan, XX. mendeko lehen ikastolen sorreran aritu zirenak, horien artean bat baino gehiagok, beranduago, 36koa prestatzen lagundu zuten arren. Ai ene, Francoren aldekoa prestatzekotz armak eta guzi ekarri baitzituzten Europatik garai hartako ikastoletako sortzaile batzuek!

Nork daki, agian testua idatzi zuenak edo bere lagun batzuek bide hori hartu zuten. Begi bistan dagoena da, haatik, ez zutela Erriberako herri haietan ikastolarik sortu. Izan ere, liburua kausitu zen herrian egun ez da ez ikastola ez D eredurik. Hori bai, 36an garbiketa izugarria burutu zuten garai hartako euskaltzalegoaren zati handi baten correligionarios horiek.

XX. mendearen hasierako hausturaz ari natzaizu, irakurle laztana: karlistak euskal abertzale eta espainiar abertzale bilakatu ziren, iskanbila handian, orduko egunkarietan ederki irakurtzen ahal denez toki bateko edo bertze bateko eliteak, kazikeek, elizak, nagusiek, orokorrean dirudunek 1936an jende xumeak hartuko zuen norabidearen, patuaren erabakitzeko.

Nola ahantzi, aurrekoaren adibide ezin garbiagoan, 1908ko albiste hura, Azpeitia partean gertatu zena, non milaka gazte karlista euskaldun elkartu eta, amaieran, ia ostiaka amaitu baitzuten: bertakoak «Gora Euskadi» ari ziren oihuka, eta Nafarroako sakanarrak «Viva España» ezin ozenago. Alta, bai batzuek bai bertzeek egin zutena izan zen, bertzerik gabe, bakoitzari zegokion apaizaren erabakiari jarraitu. Gero, 36an, denok galtzaile, jakina.

Nola ez aipatu, ildo beretik, garai bertsuan karlisten nafar buruzagiek burutu zuten Daniel Irujo, Manuel Irujoren aitaren lapidazio publikoa egunkarietan?

Urrun ziren, denak urrun, Aitzol, Lizardi, Lauaxeta, Hirigarai…

Horregatik, apika, Oibarreko alkatea, Javier Iziz, edo Lizarrakoa, Fortunato Agirre, fusilatu zituzten. Kristau euskaltzaleak omen ziren biak, herri txikiak ez ziren eta erdaraz bizi ziren bi tokietakoak… Ziurrenik Ildefonso Gurrutxaga eta Anacleto Ortueta hurbil zituzten.

Ai amatxo maitea, UPN, PP zertan ari dira, zertan bereizi, eliza, euskara, Nafarroa, futbol selekzioarena, emakumeen duintasunaren aurkako eraso bortitza den egutegi patetikoaren telebista lehiaketa, zenbat aldatu den dena, ez, zer gutxi aldatu den… Zein beldur handia duten CDN alderdiko politikariek, goi mailakoek, Hezkuntza Sailan agintzen dutenek, hezkuntzaz eta hizkuntzez ari direnean, ez ote dira europarrak, ez ote dira nafarrak? Nolatan, CDNko buruek, duela 15 urte euskararen berreskurapena goraipatu baina orain euskara erail nahi izana? Bihar zer eginen? Eta nolatan Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako sasiabertzale sasieuskaltzale ezagunek B eredu bilakatu nahi izatea urteen poderioz eta lan ikaragarriaren ondorioz azkenean nagusitzen hasi den D eredu ahul gixajo jipoitua?

Hori bai, Ildefonso Gurrutxaga eta Jose Antonio Agirreren arteko gutunak, euskal kultura berpiztu eta bultzatzeaz ari zirenean… gaztelaniaz ziren! Beraz, ora pro nobis!

Erlantz Urtasun Antzano(Historialaria) (berria egunkarian 2009ko Urtarrilaren 21ean)

Zikindutako malkoak
begi ustelduetan barrena,
koipeztutako bihotzak
kendu ezin den gizena.

Zurezkoa nahi dut izan,
zurezko harriz egina,
ikatz panpina bezala
beltza, elurraren haina.

Kafetegietan galduta
olerki kamutsen bezero,
gehio ezin naiz ezkuta
kafe errugabeen borrero.
Zurezkoa nahi dut izan
zurezko harriz egina,
ikatz panpina bezala
beltza, elurraren haina.

Hiri zaharretan amestu
amets zaharretan sinetsi,
sinesmenak lurperatu
eta lur azpian ez etsi…

Erroman bizi nahi nuke

Zurezkoa nahi dut izan
hiri zaharretan amestu,
amets zaharrak babestu
altxor galduenen gisan.
Hiri zaharretan amestu
amets zaharretan sinetsi,
sinesmenak lurperatu
eta lur azpian ez etsi…

Erroman bizi nahi nuke

Esan nabari duzula,
nire eskuetatik ihesi doana.
Lipar batez,
amets gaziena
eginen baduzu geza…
baina esan sentitzen duzula

Ez bazara ekaitzetan
galdu
Ez bada zeruan
Ez bada itsasoan
non zauden esaidazu
baina esan nabari duzula

bestela,
soili ez esan.

Azken orduko presak direla bide bizitzera ohituak, edo agian hobe esanda, kondenatuak gaudela dirudi. Krokodiloaren aginaren zorrotza ipurdi ertzean nabaritzean mugitzen hasi ohi gara, eta mokadu ederra galtzearekin batera, krokodiloa urrun delarik, berriz lasaitasunean ondoratuta ikusten dugu ingurua. Geldo.

Begiek “nahikoa da!” esan arteko nekeak, nire motxilaren pisua biderkatzen du, lotsagabekeriaren hainako zifra batengatik. Baina zer egin bada, ezin badut jadanik deus egin? Nahikoa dut pisutxu zaidan hori, alboko jesarlekuan utzita damutzearekin eta inprobisazioan sinistearekin. Idazteak zatitzen ditu lotsagabekeriaren eta “zer eginaren” pisuak.

Nork daki, agian Nikaragua aldean izango dute internetik, eta agian nork edo nork irakurriko du testu hau. Nork daki, agian ez. Berdin dio, dena ezin den arren, nik ez dut amore ematen eta horrek ekar dezake frustazio zekena, dena ezin baita…

Badena, dena da ordea eta testu honekin hori ez dut aldatuko. Frustrazioa sortuko dudala, desastre huts naizela eta izango naizela dakidan arren, nik ez dur amore emanen.

O.A

Nire basoan negua da
Orainak nauka baituta
Izurrite bat zara
Alkohol artean urtuta

itsuan behingoz ikasi nahi dut bada
zin egina ikasi nahi dut ahazten
urrutira ikasi nahi dut alde egiten
iraganean…

Urrutira noa noraezean
Urrutira zure itsasertzean
Urrutira orainak baituta
Urrutira dena amaitu da.

Gela ilun bat bada
Amildegira bidean
Etorkizun arrotza
Iragan ahaztu artean

itsuan behingoz ikasi nahi dut bada
zin egina ikasi nahi dut ahazten
etorkizunetik ikasi ihes egiten
noraezean…

Urrutira noa iraganean
Urrutira zure itsasertzean
Urrutira orainak baituta
Urrutira dena amaitu da.

Petaloak, hostoak
zure udazkena
udaberri ene begietan
loratu da minbizia
barren-barreneko larreetan.

Esan gura nizun lehenago
bihotza hartua dudala
sagarrak
pozoina bezala
baina medikuek diote…

Gurinduz noa
ezpain beroen beroaz
erein zenuen zure minbiziaren hazia
eta medikuek diote ez dudala zereginik.
haziz doa amore metastasia

ameslariak dira,

haiek maitemintzen asmatu behar.

Bestela ihes egiten dute…

petaloa haizeak daraman legez.

Inork ezagutu ez duen lekura

urrutira.

Ideiak ere ameslariak dira.

Bai horixe edo HORI BAI! Arrazoiz diot. Nola elizari itsatsita gaztetxe eder bat aurki daitekeen herriko tabernaren alboan. Aurrerako plazatxoa; bertan udaletxea eta batzokia eta apur bat aurrerago etxebizitza berriak. Zaharren ispilu izan nahi duten etxebizitzak.

Hori bai! Nik Larrabetzu maite dut.

Bukatzeko: Alderdi abertzale guztiek estrategia on bat hartzen ez badute, posible da PSOEko hautagaia lehendakari izatea, hau da, Eusko jaurlaritza Espainiarren menpe izatea. Eta honek bi gauza ekar ditzake; abertzaleak behingoz suspertzea edo abertzaletasunak historikoki izan duen indarra galtzea. Kezkagarria? Nire iritziz bai.

Izurrite
Iruzurrite
urri
Iru
zur
Iz
Izurde
iz urde
izhotz
izotz
iz hotz
iztil
izthil
iz hil

ikaragarri
ara
ikara
ik
ka
kal
kala
kalam
kalam agur
kalami
salami
kalamita
kalapita
kalamitate
kalamita-tea

baina zer diok!

Ba bai, abenduaren 7ko goizeko 9:41ak dira. Zulaika eta ni hemen gabiltza Euskal Etxeak erreserbatutako hostaleko ordenagailuez munduari begira, bapo gosalduta. Atzoko kontzertua ederra atera zen, gustura egoteko horietako bat! Besteak parrandan geratu eta ohen dira orain, sekulako pestondokoarekin. Farinera del Clot aretoa ez zen bete, baina nahikoa jende hurbildu zitzaigun…

eta gaur enago inspiratuta,

Oier

Dezepzionatu nau Ikasle Abertzaleak-ek. Arduragabekeriaz dute jokatu. Ikasleongan omen zuten boterea erabili nahi zuten abstentzioa lortzeko. Zein helbururekin? batek jakin. Garbi geratu da ustezko botere hori ez dutela, ikasleon parte-hartzea %11 igo baita. Garbi geratu da abertzaleon batasuna horrela ez dutela lortuko unibertsitatean.

Iñaki Antiguedaden arrazoiak nire egiten ditut.
Ea Goirizelaiak ez duen dezepzionatzen.
“Marisol zelan gaindosi pastak?”

Handia zara mikel, handia.

(Amak gela jaso gabe nuela gogoratu zidan)

Duela urte bat baino apur bat gehitxeago hasi zuen bere ibilbidea Garabi taldeak. Axier Arriaga eta Oier Arantzabalel uda bero batek inspiratuta, aspermenaren ondorioz segurki, olerkiak eta musika uztartzeko proiektu bati ekin zioten. Urtebete ibili ziren hara-hona, irudimena aske utziaz… eta azkenean… azkenean publikoari lan bat aurkezteko beharra sentitu eta Eskoriatzako Poesia astean lehen emanaldia eman zuten. Lanarekin gustura, Harrabots unibertsitarien kazetan eman zuten beren bigarren kontzertua, Anje Duhalderekin batera, eta beranduago Larrabetzuko gaztetxean. Aurrera zihoan proiektua, ilusioz dena da posible, ez?

Baina talde bezala doaz urte bat, eta talde bezalako ibilbide hori Kafe Torero kultur egitasmoaren barne emandako kontzertu akustikoan hasi zen, bertan sortu zen Garabi musika taldea. Mikel Lazkano sartu zen gitarran, ondoren baxuan Oihan Larrañaga eta azkenik, Imanol Etxeberriaren aportazioa eta gero, Ander Zulaika perkusionista. Garabost? ez Garabi izaten jarraitzen zuen, baina, bost ziren. Hobe esanda bost dira.

Maketa, esan bezala, Mattin Epelde lagunarekin grabatu dute Azkenportupe estudioetan eta Abenduaren 4an aurkeztuko dute Euskalduna tabernan iluntzeko 21:00etan, ANIMATU!

Ezezagun zaio gaur egungo edozein gazteri izen hau; egia esan, gehiengo handi batek ez du fits jakingo musikari honen inguruan. Nor zen bada Ronnie Drew? Hasteko esan beharra dago The Dubliners talde ospetsua sortu zuen kideetako bat zela, ahots indartsu bezain bereizgarria zuena, eta noski Euskal Herriarekin lotura sendoak errotu zituela Jose Anjel Irigaray-en lagun baitzen.
Erreflexioak alde batera utzi eta burua altxa dut, zurezko begiz begiratzen jarraitzen naute… ziur Ronnie ez litzatekeela hala sentituko, hamaika kulturetan murgildu baitzuen burua. Gaztea zelarik, Sevillara alde egin zuen Ingeles irakasle gisa eta bide batez gaztelania ikasteko asmoz. Baita ikasi ere, Andaluziako ahoskera berezia ere gelditu baitzitzaion.

Urte batzuk beranduago Italiara salto egin eta bertan ezagutu zuen Antonio Breschi pianojolea, eta honetxek aurkeztu zion J.A Irigaray. Berau ezagutu eta gutxira euskal kulturara hurbildu, eta beste zenbait musikari ezagutu zituen; hala nola, Benito Lertxundi, Bingen Mendizabal… Hau ez zen pasarte huts gisa geratu, izan ere, musikari irlandarrak zenbait proiektu diskografiko garatu zituen Irigaray, Benito eta Breschirekin.
Duela urtebete izan nintzen, The Dubliners taldeak Bilboko Kafe Antzokian emandako kontzertuan. Esperientzia benetan eder bezala dut oroitzen. Musika irlandarra Euskal Herriari aurkezteko dagoen modu hoberena duda izpirik gabe. Han zegoen, garagardoa eskuan zuelarik, kantuan Ronnie Drew handia.
Zoritxarrez orain dela hilabete inguru zendu zen eta ezingo dugu berriz bere ahotsaz zuzenean gozatu. Ezingo du Irigarayek Bilbora berriz ekarri…
Eta horretara noa bere omenez Kafe Antzokian ospatuko den omenaldi kontzertura, azken agurra emateko asmoz, bere kantuak zuzenean azken aldiz entzutera.
Zurezko begiz sekula begiratuko ez luketen hari adio esatera.

Zer pentsatu eman zidan honen esanak… egun osoa buruari eragiten igaro nuen. Hark esan zidan hura, egia ote zen? Kazetaritza ez ote zen karrera? Paradisua ote? Ideia arraroen amarauna hartatik atera nahian, eskolak amaitu bezain laster, osaba Kalix-i hots egin nion arratsalderako planik bazuen jakiteko. Honek Bernardo Atxagak poesiaren inguruan egin behar zuen hitzaldi batera joatea proposatu zidan, Plaza Barrian dagoen Euskaltzaindiaren aretoaren sarreran geratu ginen 19:30etan. Bilbo oso gustuko dut horrelako ñabardurengatik, edozein egunetan errutinatik ihes egin nahi izanez gero, hiriak berak hamaika aukera ematen dizkizulako, eta noski osaba maitea bertan bizi delako.

Sartu ginen Euskaltzaindiak duen ekitaldi aretotxo hartan, han zen Jose Irazu amerikana batekin eta gorbatarekin, oso janzkera tradizionala zeraman. Jesarri eta alboan zutik geratu zirenak nola bidaltzen zituzten ikusi genuen. Harrituta geratu ginen, oso modu zakarrean bidali baitzituzten. Aretoa bete-betea zegoen.

“Bilbo Zaharra Forum-ek” antolatutako poesia jardunaldien barne egiten zen ekitaldi hura. Forum-eko zuzendaria hasi zen hitz egiten; lehenik, sarrera bota zuen, Bernardo Atxagak euskal poesian izandako garrantzia azpimarratuaz. Gu protagonistaren zain ginen. Sarrera bukatu bezain laster hasi zen hitz egiten Atxaga; poesia definitzen hasi zuen hitzaldia eta era oso sinplean zioen: “Poesia zeremonia bat bezalakoa da, egunerokoaren korrontean moztutako denbora zati bat, aparteko apaindura eta detailez osatzen duguna.” Eta AEB-tan Iraken hildako soldadu baten hileta elizkizunean egon zela kontatu zuen, han konturatu zela olerkiak definitzeko metafora hartaz. Ondoren aspaldi Iruñean errezitatutako testu bat irakurriko zuela esan zuen, eta hura poesiatzat zuela, eguneroko idazkeraren korrontean moztutako aldi bat bezala ikusten zuela, “Ea gustuko duzuen.”

Orduantxe hasi zen hitzaldiaren zati interesgarriena, testu oso deigarri eta apaindua irakurri baitzuen ordubetean. Testu hura, nire harridurarako, paradisuaren inguruan zen. Osabarekin aisialdian, Josebaren hitz maltzurrek burua ekarritako galderetatik ihes egin nahi izan nuen. Eta ezta horrela ere…

-Tiokalix Kazetaritzako lizentziatura paradisua al da?
-Ez Oier, ez. Paradisua ez duzu sekula ezagutuko. Paradisua ez da existitzen.

bejondeiola.

Nik ez nituzke kastañuelak joko.

agian burua bero

baina orain ez, orain burua ere hotz
bai, burua hotz.

Uribarriko karrikak hotz,
unibertsitatea ere
Bilbo hotz
zuhaitzak hotz
orlegia galduz
hotz udazkena
goian zerua
behean lurra
alboetan oraina
buruan lehena
batzutan ametsak, eta etor, datorrena.
Dena hotz

Bai, eskuak hotz

ene oroimenean

zu zara bero dagoen bakarra.

Zer doilor zaren, eguna!

Gazitasuna
umela
gehiago bustiz
ezpainak
barreneraino sartu nahiean
mihia.

Cousteau bezala
murgildu “ah!”
klitoria
helmuga

Herri zaharra garela etengabe esanaz, une oro zilborra begiratuz, ariketa antzua dela konturatu gabe. Aldarriak aurrera eta atzera; “independentzia!” oihukatuaz denok, baina ez denok batera, galbiderantz goaz, nora bestela? Espainian, Europako kontinente anitzean, munduan… ezin ziurtasunez esan, baina bai pentsa, leku bakarra garela alderdi marxista bateko botoak- honek hauteskundeetan parte hartzea debekatua izanik- eskuineko alderdi batera joaten direna. Funtsean, ezkerra eta eskuina existitzen ez diren leku bakarrenetarikoan gaudela, non abertzaletasuna askoz ere garrantzitsuagoa den azken hautua egiterako orduan.

Zabaldua dago euskara krisian dagoenaren uste okerra, zabaldua dago eta gizartean pesimismoa da nagusi. Nik, euskaldun eta abertzale gisa ez dut halakorik uste. Zuk zer uste duzu bada, irakurle? Uste al duzu berpiztu berri den hizkuntza honek, azken urteetan 200.000 hiztun potentzial irabazi dituen honek, krisia bizi duela? Uste al duzu krisi dei diezaiokegula honi? Nik benetan diotsut ez zaidala inolaz ere hala iduritzen. Beti ere noski hizkuntzaren egoera osotasunean begiratuaz, ez lurraldeka, Iparraldeko egoera katastrofikoa baita.

Benetako krisia, krisi kezkagarria, abertzaletasunak bizi du. Geroz eta banatuagoa aurkitzen gara egungo panoraman. Arrazoiak sinpleak dira; batzuen diru gosea eta besteen fanatismoak sorturiko zulo beltza, ETA-ren terrorismoa alegia. Irakurle adeitsu hori, animatu behar zaitut euskaldun bezala aurrera begiratu eta burua altxatzera, harrotasunez abertzale gisa gure zutabe denari, gure hizkuntzari gogor heldu eta baikor izatera.

Euskara baita abertzaletasunaren giltza.

¿Son la política estándar nacional y programas perseguidos en el área o las agencias son capaces de usar independemente de recursos ellos tienen disponible en el camino que ellos y habitantes del lugar piensan es la mayor parte apropiado dadas las circunstancias?

Flexibilidad Local: ¿Cuánto el alcance está allí para decisiones de política para ser hechas en el local (la vecindad) el nivel? ¿Son la política estándar nacional y programas perseguidos en el área o las agencias son capaces de usar independemente de recursos ellos tienen disponible en el camino que ellos y habitantes del lugar piensan es la mayor parte apropiado dadas las circunstancias? ¿Toman los ayuntamientos(municipios) decisiones en el centro o tienen a la mayor parte en cuenta de ellos para ser tomado una base de área local? ¿Hay un foro local en el área que consiste en agencias claves y representantes de comunidad? ¿Tiene esto el verdadero poder y la autoridad?

“Han dator autobusa!”

Ia hitzik egin barik joan zen bidaia, lehenego urtekoak nortzuk ziren erraz bereiz zitekeen unibertsitari artalde horretan… ilusio aurpegiek, irriparretxoek eta urduritasun aurpegiek, esperientziaren aurpegi aspertuarekin talka egiten baitzuten. Ni tartean nintzen galduta, ilusio eta esperientzia doilorraren artean. Lehenengo urtea eta hirugarrena bainituen aldi berean… agian kristorekin egiten den bezala egin behar nuen “un antes y un después”
1 .B.O (lehenengo urtea Biologia ondoren…)
-Gidaria kunfunditu ahal da?- txaketa berdedun ilusioz beteriko haragi freskoak
-Ya-ya! nere ustez kunfunditu in dala eh…- erantzun besteak. Orduan, barrenetik, ilusioaren gainetik nire unibertsitari aspertuaren sen gaiztoa atera eta zera esan nuen ahots hotzez:

-Ez, hori da Leioako unibertsitatea.

Esan bezala, azaroan urtero legez, Euskal Herria sona festibala ospatzen da Bartzelonan. Aurtengoan GARABIk joko du bertan. Oraindik ez dakigu zehazki eguna, lekua eta ordua, baina badakigu bai aukera ezin hobea izango dela atera behar dugun maketa aurkezteko. Mattin Epelde azken lantxoak amaitzen ari da…

laster kalean

baina interneten jada entzun eta jaitsi daiteke:
http://www.jamendo.com/es/album/31542

Eta ingurukoari,
nuenari heldu
eta bizitzen jarraitu dut.

Ingurukoak baitu balio gehien.

Oier

nazka…

Jada malekoian espezimen pila, elkarrekin nahasita. kaosa.

Han dira koadrilakoak, bazoaz kamuflaturik mus partida botatzera.

Barrenak hodeitsu edukitzean, hondartzarako, ezertarako gogoak urriak dira.
Baina zentzuek gidatuta, irriparrea heliozko globo bezala erabiliz, arrastaka bada ere, banoa itsasoari begiratu bat botatzera.

Gero arte,

Oier

Hodei zurien artetik ez da urdinik ageri, bai ordea noizean behi ur pixkat. Hau ez da urdina bihurtzen itsasora iritsi arte eta agian ordurako zerua urdindu da jada. Agian ordurako urak bere bidea alperrik bete du, giroa urdintzea baldin bazuen helburu behintzat.

Kaleak ez daude lehor, lehortuta baizik, lehortu berritan.

Gainontzekoan ez da ezer berririk Kasino kaletik.

Oier

Horregatik ipintzen dut segurtasun uhala; nire bizitza, motza bizi nahi dudalako.

bizi…

zulotik atera
ihes egin
eta berriro zurekin

Erroman bizi nahi nuke
Erroman bizi nahi nuke(bis)

Kafetegietan galduta
olerki kamutsen bezero
gehio ezin naiz ezkuta
kafe errugabeen borrero
Zurezkoa nahi dut izan
hiri zaharretan amestu
amets zaharrak babestu
altxor galduenen gisan

alde egin
amets egin
eta berriro zurekin

Erroman bizi nahi nuke
Erroman bizi nahi nuke

Bestalde zenbait kontzertu joko ditugu udan zehar: Zumaian hasiko gara uztailak 16an, bertako Gaztetxe berrian 22:00etan, ondoren bartzelonara goaz eta han Euskal etxean joko dugu Uztailak 18an. Abuztuak 7an Getariako festetan izango gara txoznetan eta Abuztuak 9an Zarauzko Azkenportuko festetan. Abuztuan 16an aldiz Arabako Gopegi herriko festetan joko dugu. Gainerako kontzertuen datak finkatu ahala blogean ipiniko ditugu.

Lokartu nahian dabiltza bai… abertzaletasuna lokartu nahian. Eta modu batez lortu dute, nola ez, ETAren laguntzaz beti ere. Abertzaletasuna geroz eta gutxiago babesten da medio publikoetan, zailago egiten zaio jendeari publikoki independentziaren aldeko postura zilegi eta justua aldarrikatzea. Garaiak aldatu egiten dira eta abertzaleok garaian-garaian moldatzen ikasi behar dugu, eta estatu espainiarraren indarkeriazko inposizioari bozketan erantzuten jakin, desberdintasunak alde batera utziaz proiektu komun eta istoriko bati hegoak zabalduaz.
Nik autodeterminazioa eta independentzia babesten ditut, eta jendarteari animatu nahi nioke publikoki ideia horiek babestera, inolako aurre-juzku eta etiketamendurik gabe. Izan ere Independentziaren alde egoteak ez du ETA erakunde armatuaren ekintzen alde egotea suposatzen, ezta pentsatu ere, eta independentziaren, autodeterminazioaren eta euskal nazio baten aldeko mugimendua berpiztea hartu beharko lukete euskal erakunde, alderdi, sindikatu eta talde armatu guztiek helburutzat, interesak alde batera utzita.

Badakit ez duela ezertarako balioko, baina euskal preso politikoak aska ditzaten eskatzen dut publikoki, baita espainiar estatuak eta ETAk indarkeria eta joko zikina utz dezatela. Gatazka konpontzeko giltza proiektu guztiak zilegi eta gauzagarri bihurtzean datza.

Ni ere independentziaren alde.

Oier

agertu!!

 http://www.youtube.com/watch?v=DC8nDdPM_…

*garena garelako, ginena ginelako…*

“Mende bat duela uste da, baina egoera onean kontserbatzen da. Hori bai, txikle motakoa da eta eurite batzuen ondorioz pixka bat busti zen. Lehortze-tratamendu sakon bat jasan du. Halere, prezioa oso tentagarria du.”

“Gama altuagoko zerbait baduzu? Txekeak egin ditzaket.”

“Barkatu, jauna, baina une honetan ezin dizkizut gauza preziatuagoak erakutsi. Horretarako aurrez abisatu beharko zenuke eta sartzeko 100 euro ordaindu, interesa duzula erakusteko eta hori. Segurtasun sistemak oso garestiak dira.”

Trajeak gorbata lasaitu zuen. Gero, une batez pentsatzen ari zenaren itxura egin zuen.

“Ongi da, hauxe eramango dut, emaztea zain dut eta.”

-Elizari dedikatua

70.hamarkadaren bukaeran, “The times they are changing” zioen Bob Dylan-ek.
Gaur Raxoik dioen berbera.

Eta?

Zeruak sua hartu du
orrialde zuri bat bihurtu naiz

Itzaldu
barrenak irakurri

edo soilik nirekin jesarri
eta disfrutatu.

Maiatzak 16, Ostirala Elgoibargo Malako plazan 23:00etan GARABI+SKASTI+DARLING SHOES
Maiatzak 23, Ostirala Zarauzko Munoa plazan 23:00etan Saharako umeen alde: GARABI+TANTRA
Maiatzak 31, Larunbata Larrabetzuko gaztetxea 19:00etan GARABI
Ekainak 6, Ostirala Zarauzko putzuzulo gaztetxean Oteitza lizeoko festan
Ekainak 13, Ostirala Gazteizko gaztetxea 20:00etan Halabedi irratiaren urteurrena: SAGARROI+GARABI
-paroia-

Barraskiloa jada etxean da, ni oraindik ez… banoa azkar ahalik eta gutxien bustitzeko

“Agur”
“…”

“El carcelero”, “El monstruo” eta kalifikatibo gehiago izendatzen edo definitzen zaila den gizon honeri deitzeko.
Batek baino gehiagok esan du ezin izan duela lorik egin.
Gosaria hartzen gaudela… goizero, ez gaitu jada ezertxok harritzen.

Beste pasarte bat liburuetarako.

Baina honek ez du eklipse bat izan behar begi okzidentalontzat. Ezin dugu halako berriek eklipsatuta bizi. Ez.

Gure arrantzaleak bahituak izan ziren duela gutxi Somaliako uretan, eta gureak ez dira euskaldunak soilik eh! to the parrot! Gureak diodanean barku hartan zeuden guztiez hari natzaizue.
Ederra pasa behar izan dute hauek ere.

Ez digu “Austriako munstroak” gainontzekoa tapatu behar. Ez gaitezen hipokritak izan.
Somalia itzaletan bizi da, ez dago legerik bertan, komunikabideak ez dira bertara iristen, han ehundaka “Somaliako munstro” egon litezke eta egongo dira, baina ez gara konturatu ere egingo, eta ez garenez konturatu ere egingo, ez diogu garrantziarik emango ezta?
Eta lo egingo dugu…
Hurrengo gosarirarte.

Oier

“Sois el demonio!!”

zulotik atera
ihes egin
eta berriro zurekin

Erroman bizi nahi nuke
Erroman bizi nahi nuke(bis)

Kafetegietan galduta
olerki kamutsen bezero
gehio ezin naiz ezkuta
kafe errugabeen borrero
Zurezkoa nahi dut izan
hiri zaharretan amestu
amets zaharrak babestu
altxor galduenen gisan

alde egin
amets egin
eta berriro zurekin

Erroman bizi nahi nuke
Erroman bizi nahi nuke

-en esos instantes
en que todavía soy tu dios creador
de sensibilidad extra-ordinaria
y expléndido don literario

Cuando tu boca ante mí
es simplemente tu boca;
eso no se entrega a la literatura

Ese gozo es mio

Carlos Fonseca Grigsby

-

Espazio
gabeko zulo hutsen bila.
nire barrenaz beste egin,
nire barrenera sartzeko
helburu utopikoarekin
dator.

Helburu inpermeablea,
hidrofobikoa naizela badiot.

Espazio gabeko zulo hutsen bila
horregatik nau busti.

Zurezkoa nahi dut izan
zurezko harriz egina.
Opil baten usaina
dudala
atzoko ogiaren
irmokeriaz.

Labe beroa
izotzez betea.
Berunezko flotagailua
ozeano barean
Altxor galduen gisan.

Ezertarako alegina.

Beltza
elurraren haina.
Ikatz
panpina artean.
Harria
zurez egina
zurea,
izan gogoan…
ahaztu.

Oier

Gaurkoan Lisabo entzun ahal izan dut zuzenean Pasaia Antxoko kultur etxean.

Borroka batean sartu naizela iruditu zait, jipoitua atera naiz kultur etxe txikitik. Ostikadaka txikitu naute talde irundarraren kitar kolpe melodiko zorrotz eta kaja kolpeek… zulatutako platu edo antzeko hark… ahots kaotikoak… Trumoi bat bezala da kantu bakoitza, kantuan dakien trumoi bat… harrigarria benetan.

Apurtutako musika doinuak dira, barrenak mugiarazten dizkizuten zarata armonikoak.

Harrituta geratu naiz benetan. Ez nuen hainbeste indar espero… bataila galdu dut.

Ezagutzen ez nuen musikaren aurpegi bat ezagutu dut, eta pozik nago. Musikak ajea duenean erakusten duen aurpegia edo kasketa on bat harrapatu ondorenekoa… edo… edo melankonia hutsez egindako irriparre gaiztoa.

Ilargi beteko gau batean izan da hau guztia; ilargi betez, galtzada baten zehar joanda, bost euro ordainduta eta zorte apur batekin lortutako sari bat. Lehen aldiz, gustora jaso dudan jipoia. Goizeroko kafesnean itotzea bezalakoa…

Lisabö.

Loreak nagusi dira
udaberriaren babesean.
Loreek diote:
“Hemen loreok agintzen dugu”
eta belarra mutu geratzen da.
Ordea, loreek belarraren antza hartzen dute,
nahiz eta beraiek oso lore eta aske sentitu.

Baina badaude loreak
gatibu sentitzen direnak:
Beste loreen itzalpean, estututa,
eta, batez ere,
beren erroetatik askatu ezinda.
Orduan, haizeari esaten diote:
“Eraman nazazu, eraman zurekin”
Eta haizeak:
“Baina orduan nire esklaboa izango zara”

Badaude erroak utzi eta
haizearekin dantzan egiten dute loreak,
norabide finkorik gabe nabigatzen dutenak,
talka egin eta betiko ondoratu aurretik.

Eta gainontzeko loreak jaio ziren toki berean hiltzen dira.
Batzuk hazia askatzen dute,
lore bat izan daitekeena,
etorkizuneko udaberri batean.

Loreak, badoaz.
Badatoz lehorteak, badatoz euriteak,
badatoz ekaitzak eta badator elurra.
Negua da.

Ezerezari begiratzen ikasi dut,
izkinetik datorren jende hotsagatik
Irrifarre bat eskertzen ikasi dut,
begiratu nauen jende hotzagatik.

Gero arte esaten ikasi dut
betirako agurren esker txarragatik.
Sustraiak ez botatzen ikasi dut
ibili ezin duten zuhaitz zaharrengatik.

Katilu, egunkari
ezerezari irriparre
gero arte
sustraiak bota gabe…

…Gizarte ustelean
denok zoro gaude
eta zoroetxeak
hutsak daude
Furgoneta batean
ihes egin nahi nuke
Inora aldera
norabiderik gabe.

Ikasi dut hitz egiten
Ikasi dut laztan egiten
Ezerezari begiratzen ikasi dut
Irrifarre bat eskertzen…
Gero arte esaten ikasi dut,
sustraiak ez botatzen.

…ikasi dut
…ikasi dut
barkaidazu…
ikasi dut.

Oier

Eguzkiak goiztiar egin du bere agerpena, egun onak opa dizkigu eta hodeien artean ezkutatu da.
Orain euria ari du.

Argiak aldiz ez du amore ematen eta hodei artean, zirrikituetatik sartzen da, irristakor. Eta putzuetan begiratzen du; kalean galdurik dabilen kendearen begiek ikus dezaten.

Ametsek, euri eta putzu artean biziraun nahi dute.

Negua ezin da egun batean amaitu,
ez eta ere udaberria egun batez hasi.

Etxe kubikoek kontrakoa dioten arren,
udaberria hasiko da.
Trajezko serioek kontrakoa dioten arren,
udaberria iritsiko da.
Arauek ezetz dioten arren, badator.

Ameslariontzat beti iritsiko da udaberria, euri artean, putzuetako erreflexuan edo urdin izan nahi luketen begi berdeetan…

Eta edertasunari, maitasunari izen bat asmatu nion egun batez. Hobe esanda, nigana etorri zen zorterik onenean. Zazpi dira hilabeteak eta milaka oroitzapenak.
…gutxi penak
Edertasunari, maitasunari
udaberri ipini nion izena.

Baina udaberriak berak, beste izen bat badu.

Antzoki bat bezala
ezaguzen dudan bizitza honetan,
gauza ttiki,
gauza amaitezin horiek dute balio gehien.

Etxe kubiko, trajedun serio eta arauek kontrakoa dioten arren…
Negua ezin da egun batean amaitu,
ez eta ere udaberria egun batez hasi.
Baina hasiko da.

–

Aspaldian lehen aldiz obrero bat ageri da garabian lanean…
txalo bat!

Bihar arte

Oier

odolik bota ez…

“Made in Taiwan” irriparrearekin

begiratzen naute.

————————-

Panpinak hilobia

zakarrontzia…

platano azal, arroza eta bankuko gutuna.

Oa hemendik!

ume alarguna.

—————————–

Almidoiz zorroztutako

korbata zuzenen artean,

langile okerren hatsez

lisatutako alkondara

Oa hemendik porkulotara!

——————————-

Desterratuta bizi nahi duen

Artalde hontako ardi bat naiz.

Ardi galdu bat,

ardi izan nahi ez duen

ardi beltza.

–

Hala agian soilik

ardi zuri bat

lokaztua.

–

Urratutako belunetan

gorde ohi nuen inozentziaren eskudua

Euskal Herria zer zen ere

ez nekien garai hartan

lortu nuen Euskalduna eta askea izatea…

——————————————-

Izan ere, desterratuta bizi nahi duen artalde hontako ardi bat naiz… ardi galdu bat… argi izan nahi ez duen ardi beltza.

–

Hala agian soilik

ardi zuri bat

lokaztua.

..

Oier

Bitartean zuzenekoekin jarraituko dugu; lehenik, apirilaren 11ean anoetako gaztetxean XAU taldearekin, ondoren Maiatzaren 13an Errenteriako poesia astean MIkelazulo elkartean, gero Maiatzaren 23an Saharautzek munoan antolatuko duen festan eta azkenik Maiatzak 30ean Gazteizen Sagarroiekin batera.

Espero elkar ikustea.

Galtza motzak janztea erabaki eta asmatu. Etxetik atera bezain laster nabaritu dut hegoaldeko haizea. Kaleak ongietorria eman nahi dio etxetik ateratzen den edozeini. Eguratsa umore honez jaiki zaigu.

Motxila ere arinagoa egin zait poligonoko farmazia igarotzean, hego haizea aspirina bat bezaka sartu da birikietara.

Eta pagoetari begira ibiltzen nihoala konturatu naiz jada jazten hasia dela hostoz, jada hartu duela kolorea eta eguzkiak eskertu egin diola. Horrela badu eta zer argitu; itsasoaz, hondar horiaz eta izokin koloreko teilatuez gain.

Kuriosoa da mendien jarrera… Negua eta honen laban hotzak zorrotzen daudenean, biluztu egiten dira elurrari boikota egin nahian bezala. Beroa, hego haizea eta zeru urdina agertu orduko berriz jazten dira apain apain… ekiari ongietorria emateko.

Nabari da nola mendiek ez duten katarrorik harrapatzen.

Etxeari oraindik ez diote kolorea aldatu, garabiek bertan jarraitzen dute… baina ez da, ez artilezko jertse gorridun amonarik, ez obrerorik ageri.

Oraindik ez da iritsi nire udaberria.

Bihar arte

Oier

Amesten dugu bakean
askatasunean
noizpait libre izatean

Ukazioak esan dit
herri hau maite dudala
larreko txori txikiak
bere hegoak bezala
Pagoak, Haritzak eta
ibai ertzeko Makala
Ihintza duen goroldioa
lauburuaren itzala…

Amesten dugu bakean
askatasunean
noizpait aske izatean

Erriberako lautadan
iratiko oihanean,
lorea haziko al da?
arantza zorrotz artean
kimuak usteltzen dira
egur zaharren gizartean
ilargi gabeko gaua
esperantzaren bidean.

Oier

Balkoira atera den artilezko jertse gorridun amonak, zihurrenik ez daki zertarako ari diren etxearen kolorea aldatzen. Hain zuzen, zaharkitua zegoelako; baina hori amonak ez du ulertzen, berari ere denborak zimurrak atera baitizkio.

Nik ere, egia esan, tabernatxoko lehiotik nire 19 urte t´erdirekin ere, ez dakit zertarako berritzen duten etxe zatar bat… Zaharra zelarik sinisgarriagoa zuen zatartasuna.

Gaurko egunez ekia atera zait, zerua urdindu da…
baina udaberria oraindik ez da iritsi ene bihotzera.

Bihar arte

Oier

Oier

gauza amaigabe batengatik

Isaiasen semeek ezagutuko duten baten alde…

Faxismoa faxismoaren aurka,
euskal marxisten lema.

Oier

Lagun batek duela gutxi esan zidan lez, bigarren mundu gerran ederki ikusi zen “niretakoak” kontzeptua. Naziek kontzentrazio esparruetara judutarrak eramaten hasi zirenean ez zen erantzun garbirik egon, ahotsa ia inork ez zuen altxa, juduek salbu… eta gero homosexualak ere bidaltzen hasi ziren… ordurarte ixilik egon zen jendea, bere ahotsa kontra altxatzen hasi zen…
Beraz, ez ditzagun “guretakoei” egindako eskubide urraketak bakarrik salatu; guri noizpait bidegabekeriaren bat egin ezkero norbaitek gure izenean ahotsa altxatzea espero badugu behintzat.

oier

Break on through (to the other side)

Oier

Une bat hartu zuentzat orain, zuentzat soilik. Saiatu lasaitzen, burua aurreiritzietatik libratzen eta hartu arnasa sakon.
Orain pentsatu zer egin zenuten atzo. Zer egin zenuten?

Eta bihar zer egitea espero duzue?

Azken batean berdin dio guzti honek; zeren eta, lehenaldia zein etorkizuna ez dira errealak. Gauza erreal bakarrak unean-uneko bizipenak dira. Carpe Diem bezala ezagutzen da hau.

Une batez pentsatzera eramaten gaitu. “Biharko atzo, gaur al da?”

Kazadora marroia eta betaurreko ilunak zeramatzan gizon indartsuak, eta nazka aurpegi konstante bat soinean… Tomek ez zekien zergatik. Gizon nazkagarri soil bat zelakoan, hura pakean lagatzea hauteman zuen, zentzudun jokatuz.
Tom gizajoak ez zekien, zergatik jaitsi zen hainbeste erosleen tasa azken urteetan… garbi zegoen hala ere lokal zikinak eta honen atarramendu zen usainak zutela erru guztia, hau da, berak.

Harrisonen falta sumatzen zuen askotan. Denda seguratarik gabe geratu zen istripu lazgarriaren ondoren. Dendaren irabazien %50a galdu zuten, hau da, honek limosna gisa jasotzen zituen txanpon guztiak. Harrison gaixoa mugitu ezinik, hitz egin ezinik eta ia ia bizi ezinik geratu zen. “Baina kabroiak jan ederki egiten dik, eta kaka lehen baino ugariago!” Bakarrik hitzegiten hasia zen jada Tom.

Koipe zaharra erretiratzen aritu zen denda ireki aurretik, goizeko lehen eguzki izpien pean eta koipetsu zituen eskuak eta kamiseta tiranteduna. Prakak duela bi hilabeteko “bolognesa” saltsaren orban pare bat besterik ez zuten. Garbigailua estropeatu zenetik…

Kazadora marroidun gizon bibotedunak ez zirudien erosketarik egitera zihoanik, ez baitzuen artikuluak begiratu besterik egiten. Ez ote zen etorri udaletxetik ea erreglamentua errespetatzen zen ikustera… Hori pentsatzen zuen Tomek. “Ziur inspektore bat dekela… nazkagarri aurpegi horrekin zer bestela…” ia-ia berarengana joan eta esan nion, EZETZ nazkagarri aurpegiarena higiene faltarena eta gernu espeziatuaren usainarena zela… ez ote da konturatuko inoiz gazte hau… Baina tira, bera tematuta zegoen inspektorea zenaren ideiarekin.

Laster alde egin zion ideia honek burutik.
Gizon bibotedun indartsuak, txikleen sekziotik etorri eta 38. kalibreko pistola atera zionean muturren aurrean hain zuzen. Orduan txikitan ikusi zituen bakeroen pelikula guztiak oroitu zituen, nola hiltzen ziren cowboyak, eta nola egurrezko teilatuetatik jausten ziren zaldiek edateko putzuetara. Nola sheriffak ere bazuen horrelako, 38.kalibreko errebolber bat… nola bere aitak ere beti izan zuen bat gurasoen logelako bigarren armairuko laugarren kaxoian gordeta, “porsiakaso, lapurrak badatoz seme.”

“Emaidak daukaan diru guztia, memelo hori!”, benetan jakingo balu dendak irabazten zuena eguneko, lehenago alboko kioskoa lapurtuko luke. Tomek pena aurpegiarekin begiratu, eta ez zuela dirurik esan zion honi; azken aldian gaizki zihoala negozio familiarra… aita tetraplejiko zuela eta bazirela bi aste Parrotek ez zuela jaten. Gizonak, parre egin, eta sekulako zartakoa eman zion buruan pistolarekin lau zentimetroko zuloa eginaz. Eta ondoren zigarro bat piztu zuen.

Dendaren ateak ixtean egitez zuen dilindotsa izan zen Tom gazteak entzun zuen azken hotsa egun hartan, eta kanpoko txakurraren zaunka. Auto gorrian alde egin zuen lapur bibotedunak eta dendako lurra gorri utzi zuen odolez…

Egun gorri bat gehiago.

Oier

“Aita suizidatzen saitu? eta ez dik lortu bere burua akabatzea… nik suizidatuko zioat babo horri!”, Orain ez zituen behintzat aita zaharraren kakak jaso beharko, orain aita zahar tretraplejikoarenak jaso beharko zituen… “Nork jakin Tom… agian orain hire estatus soziala igo ahalko duk!” esaten zion bere buruari kontsolazio bila. Bai noski, ziur “estatus soziala” igotzea lortuko zuela… Honetarako metodo desberdinak otu zitzaizkion:

1- Gazte errukigarria

“Goizero jaiki eta lehen gauza aitari aginak garbitu (geratzen zitzaizkionak) eta gosaria prestatuko diot. Ondoren gosaria ez duela nahi ikustean nik jango dut. Berriz aginak garbitu eta jantzi ondoren, bere aulkian jesarrita Central Park-era, paseatzera eraman eta han banku batean jesarriko gara, beno aitatxok ez du behar bankurik, nahikoa du bere ahulkiarekin. Bertan goiz osoa igaroko dugu eta eguerdian ea Hot Dog-rik nahi duen galdetuko diot . Erantzunik jasoko ez dudanez niretzat bakarrik erosi, eta patxadaz, saltxitxa zati bakoitza gozatuaz, guztia jango dut. Arratsaldean nik bezala aita paseatzen diharduten neska gazteen bila arituko naiz, errukia emanez. Horrela lagun ugari egin ahal izango dut.
Iluntzean berriz etxera itzuli eta Afaria, gozo-gozoa prestatuko diot aitatxo maiteari eta berak nahi ez duela ikustean… nik jango dut, “badakizu aita, ezin da ezer utzi platerean…”

Horrela aste bat igaro eta aita bizitza hobe batera igaroko da. Nik Donkey Dots saldu eta NY-etik alde egingo dut, parkean ezagututako neska gazte bati gerritik helduta, Parrot soinean dudala. Bizitza berregingo dut…”

bai horixe…

2- Gobernuaren laguntzak

“Tom, hau duk burutzen errazena, hik egin behar duan bakarra zera da, Gobernuak 1997ko Maiatzak 20an akordatutako tetraplejikoentzako diru laguntzak baliatzea… Hilabetez-hilabete dirudun egin haiteke.
Aita bizirik mantentzea izango duk zailena, batez ere etxe ziztrin honetan… beste guztia txorakeria hutsa duk, buzoia zabaldu eta fruituak jasotzea, aita hilabete bat gehiago bizirik mantentzearen fruituak.
Eta bizitza sozialki berreraikitzeko diru nahiko daukakenean, “1-.Gazte Errukigarria” Metodora itzuli eta aste bateko kontua izango duk.”

3- Labana zorrotzarena

“Ohetik altxa naiz, aita ezinduaren begi errukarriak ikusi ditut, “Nora hoa?” galdetuko balute bezala. Nik irrifarre lasaigarri bat bota diot, baina, bera dirudienez ez da lasaitu, eta begiak alde batetik bestera mugitzen hasi da.
Sukaldean sartu eta armairua zabaldu dut… oreo kaxak… oreo bat hartu eta jan egin dut. Aginak beltzak ditut…
Armairua itxi.
Beheko kaxoia zabaldu eta sakakortxosa atera dut, punta zorrotz bezain kiribildua duten sakakortxos horietako bat. “Zertarako behar ote du aitak sakakortxosa… ez dugu botila bat sekula ireki eta…” ernegatuta nago… urduri… ulertezina da zertarako nahi duen sakakortxos bat nire aitak.
Kaxoia itxi dut.
Berriz aitarengana joan eta galdetu egin diot sakakortxoari buruz; “Zertarako erosi zenuen sakakortxosa aita??” ez dut erantzunik jaso. Haserretu egin naiz.
Bere belaunetan eseri naiz txikitan egiten nuen bezala eta berriz galdetu diot; “Zertarako erosi zenuen sakakortxosa aita?” eta ez dut erantzunik jaso…
Ditxosozko sakakortxosa hartu eta begi bat atera diot. Dena odola isuri du nire galtza bakeroetan… beste begia ere erraz atera diot, “instrumentu honi sakaojosa deitu beharko litzaioke ezta aita?”
Aita odoluztutzen laga eta beheko kafetegira joan naiz, ebaki bat hartzera.”

Une batez pentsatuak alde batera utzi zituen Parrot-en begirada nabaritzean, zer pentsatzen ari zen nabarituko balu lez. “Behintzat hi beti izango haiz nere lagun ezta? Lagunduko didak agure nazkagarri hau zaintzen ezta?” Parroten erantzunik ez zuen jaso, baina bera gustura geratu zen. Galtza bakeroak sokaz lotu eta tirantedun kamiseta jantziaz batera atera zen etxetik.
Aitaren bila joan beharra zuen Hospitalera. Bada ez bada ere Sakakortxosa erosi zuen kale izkineko ferreterian.

New Yorken bizi zen Tom Harcy jauna. Ni orain ez naiz oso ondo oroitzen auzoaren izenaz, baina ederki asko gogora dezaket nola NY-eko auzo kaxkarrenetarikoa zen, kaleak zikin eta zakarrontziak botaka… beti aurki zitekeen lixkarren bat bertan, beti entzun zitezkeen poliziaren sirena hotsak eta ikus odol orbanak goizean ogia erostera jaistean, espaloi ertzetan. 40 metro karratuko pisu bat nahikoa zuen, berarentzat, bere aita Harrison Harcy zaharrarentzat eta Parrotentzat.
Bata agure zahar bezain petrala zen eta bestea George´s Pet shop-en erosi zuen loroa. Esan daiteke Parrot bera gehiago maite zuela aita baino, kaka kopuru txikiagotan egiten baitzuen, errazago egiten baitzitzaion bere kaiola garbitzea. Egia esan duela hiru egunetako ogi gogorra baino gutxiago maite zuen bizitza honetan, loroa zuen lagunik onena.

Tomek Filosofia ikasi zuen New Hampsire-ko univertsitatean eta beka bat eskeini zioten catedra ingalaterran egiteko, baina ez zuen onartu aita zaindu eta bere familiaren negozioa aurrera atera behar baitzuen.

Auzoan aldiz, inork ez zuen sinisten hori egia zenik, “Hik nola ikasiko huen ba filosofia, egunetik egunera zoroago abil mutil!”, hala esaten zuten auzokideek Tom gizajoaren piura ikustean; tirantedun kamiseta zikin bat eta bere aitak urtebetetze egunean oparitutako bakero zarpailak. Hain zen argala mutila… dena hezur, dena azal eta betaurreko zahar batzuk (unibertsitateko garaietako oroigarri), non ezin baitzituen bakeroak helduta eduki gerrikoaz… soka bat behar zuen. “Oraindik ez dira zure neurriko gerrikoak egiten gazte… sentitzen dugu.”

Fidgeral kaleko izkin batean aurkitzen zen negozio familiarra, Donkey-Dots supermerkatuak. Orain, aita jada zaharra zenez, bere kargu zegoen denda egunero zabaltzea, eta halaxe egiten zuen eta baita eguneko 8 orduetan barraren atzean egon ere. Aitak ere joaten jarraitzen zuen, bere semeaz ez zen fidatzen, eta segurtasun lanak burutzen zituen buruan bisera beltz bat jantzita, segurata bailitzan. Batzutan atearen kanpoaldean ipintzen zenean, eskalea zelakoan jendeak dirua botatzen zion.

Egia esan negozio hark, nik narratzaile objetibotik dudana zuen supermerkatutik, zipitzik ez.

Harrison Harcy

Egunetik egunera beranduago jaikitzen zen ohetik, gehiago kostatzen zitzaion gosaltzen amaitzea eta nola ez dutxan sartzea ere bai. Azken aldian inoiz baino usain txarragoa zuen, eta hori berak ederki asko nabaritzen zuen bere sudurzulo iletsuekin. Ez ote zen amaierara iristen hasia izango, “Hurbil ote duk amaiera Harri?” galdetzen hasia zen bere buruari, ez ote zen usain hura heriotzaren hatsa izango… “Ez ote nauk zoratzen hasia izango?”

Guztia zen tristezia bere barnean… seme tontoa tokatu zitzaion; lagunik ez zuen argal babolio bat, eta emaztearen falta sumatzen zuen. Hark behintzat zuhurtziaz jokatu, eta hau guztia aurreikusiaz batera, suizidatu egin zen Wiston Hoteleko 35.pisutik botata arrasti batean. Dena zen tristezia Harrisonen barnean. Atsekabetuta bizi zen.

Azkenean putzurik ilunenean murgilduta, bere emaztearen bidea jarraitzea erabaki zuen; hau da,
argia izatea eta Winston Hoteleko 35.pisutik salto egitea, etorkizuna odol putzu bero bat bihurtzeko Winston street-eko espaloi batean, seme tentela behingoz ahazteko, eta bizi guztian sinistutako hil osteko paradisuaren iruzurra egia bazen, bertan emaztearekin larrutan egiteko.

Esan eta egin, Winston Hoteleko 35. pisura igo eta lehiotik salto egin zuen, lastima momentu horretantxe bertan hirira ailegatzen ari zen lasto fardoz betetako kamioi bat bidean gurutzatu zela…
Ez paradisu, ez larrua jo, ez seme tentelaz ahaztu… ez zuen bere helburua lortu, ez zen hil, betirako tetraplejiko geratu zen. Nork behar ditu lasto fardoak NY-en… dirudienez norbaitek bai.

Oier

Oier

Baina barrenean badakit ez naizela dinosauro bat, justifikazio huts bat dela 100 tonelada pisatzen ditudala sinisteko, ez altxatzeko.

Ostruka bat bihurtu nahi izaten dut orduan…
Eta existentziatik desagertu, buruz soilik bada ere…

Baina zer da poza tristura ezagutzen ez baduzu…

Fits.

Oier

Gaur egungo bizidun sentitu naiz gaur ere. Zibor-gizaki lotsagabe eta egoista. Txarra? ez, hori ez dut esan. Soilik zibor-gizaki sentitu naiz, ezin baititut nire instintuak aplikazio praktiko batera eraman. Debekatuta dago. “Gaizki” dago, milioi bat aurre iritzik debekatzen dute, elkarbizitzak debekatzen du. Baina beno azken finean ez omen naiz karbono, nitrogeno, hidrogeno eta oxigenoen elkarrekintza hutsen emaitza soil bat besterik. Gai ez-bizidunez osatuta nago… Baina biziduna naiz? Zergatik? Hau idaz dezakedalako? Bizidunaren kontzeptua ere inperfektua da.

Baina nik idaztea dut gustoko, eta hori bai iruditzen zaidala balizko ariketa bat, aurrera jarraitzen laguntzen didana. Nik paso egiten dut bizidun eta ez-bizidunez, eta arazo surrealista unibertsal infinituez. Nik tximeleta marroiak asmatzen ditut letra hutsez, ahotik sua botatzen duten igelak eta hondartzan botata dabiltzan zoroak, eta magia egin dezaket teklatuari sakatuaz soilik… idazten dena asma, egin eta desegin daiteke, dena da posible, hori da bilatzen dudana, noizpait azken aldiz oheratu artean.

Ez dut nahi jakin zer naizen, zertarako naizen naizena… soilik izan nahi dut.

Oier

Batetik Karl Marx jauna.
Honek gaur egungo gizarte kapitalista aurreikusi zuen bere manifestu komunistan. Marxek ez zuen komunismoan sinisten, nik uste ez zuela uste posible zenik ere, horregatik proposatu zuen, abisu bat zen idatzi zuena. Zetorrenaren abisua. Bete betean asmatu zuen futurologo zahar honek.

George Orwel ere kontuan hartzekoa da ez? 1984 liburuan komunismoa salatzen omen zuen, baina nik uste gaurko gizartearen marrazki perfektu bat; hori bai, karikaturizatua, egin zuela. Gizarte tentelduaren sistema. Irakurri liburua.

Denbora eta medioak edukiko banitu azkar asko itzuliko nintzateke hauengana, ondoren zer datorren galdetzera. XX.mendeko futurologoetan sinisten baitut.

Oier

Badirudi badoala,
behin hasi zena.
Jaiotzetik dakigu
bukatuko dena.
Noiz ordea?
zaila asmatzen.

Suak hartu ninduen
argia ikusiaz batera.
Eguzki izpi
edo fokoa,
ez naiz oroitzen,
garrek nirekin amaitu dutenean.

Sutan bizi izan naiz
arnas lehen aldiz
hartu nuenetik.

…eta garrek ahitu naute.

Eta trena
iritsi da azkenik
Atxurira.
zerrautsa
geratzen da soilik
aulki gogor eta hotz honetan.

Oier

Kafeina hats eta
tabako usain artean
irrifarre iheslari,
muxu lasaigarriak
errealitate gordinean.

Sufrimendua maitatzea,
bizitzea…
samiña, poza
errealitatea.

Urdinez margotu dut
nire bihotza.
Zeruaren antzekoa izan dadin.
gogor eta hotza
besteen desberdin.

Ilunabarra iritsi da
izokin kolorez
zeru gorrituari
arrazoi emanez.

Aiztoa hartu eta
zulatu bihotza
Odolak berotu dit

lehen gogor

lehen hotza.

Egin beharra nuen
ez dit eman mina.
Gorri bihurtu da
lehen zena urdina.

eta odol jarioa
ez da geratu…

Dena beltza egin da
ni berriz zuritu.

Gaua heldu da
dena amaitu da.
Hurrengo goizerarte,

Bihotz beltzen kluban.

Oier

Ezin da ulertu zertarako den bizitza.

Ez dut ulertzen zer nahi dudan.

Ez dut nahi ulertu…

Baina zorionez ulertuko nauenik bada.

Oier

Beno ba norbaitek ulertu badu azaldu nahi nuena, bejondeiola.
Beste erreflexio baterarte,

Oier

Urrun ikusten da Oroimena
ortziaren marra, banatu gintuena…

Handik pasatzean
beti begiratzen zaitut,
baina etzaitut ikusten
lehioaren bestaldean,
bizitza hau, momentu oro rebobinatzen.

Bizitza xinplea bihurtzen zait pentsatzean
zu bakarrik zaudela
baina ez da horrela,
horregatik utzi zadazu
zu begiratzen.

Eskaparateko maniki
horma hortako grafiti
denak nau zu oroitzen
hasia naiz zoratzen
mesedez
utzi zadazu zutaz oroitzen.

Hemen egongo naiz
itxaroten
geltokian parean,
trena jun bitartean.

Hemen utziko dut arrastoa
honaino iristeko
ezpainen gozoa…

Oier

Bortitza,
horrela ikusten da…
Zaila da bizitza.
Aurkitu zazu komeni zaizuna
eta bihurtuko da
Leuna.

Ez erratu!
leuna ezin da bilatu.
Etor daiteke, baina ez da erreza.
Gutxien espero duzunean
dator bizitzako sorpresa.

Bizitzako maitasuna
zurea naizelako
egin da eguna.

Oier

Baina umetan bizi ohi ditugun gabonak bestelakoak dira. Gauza konplikatu guzti horiek ez ditugu ulertzen eta dena da magia, dena da misterioa. Txikitan, oroitzen naiz nola oparien poza ez zen ekonomikoa, nola ez zen interesatua. Berdin zioen kasko bat, erloju bat ala game boy-a bazen oparitzen zidatena, nere poza ez zen materialagatik, baizik eta Olentzero etxean sartu zelako ezkutuan… inor konturatu gabe… eta oparia utzi zuelako niretzat.

Eta beste poz bat, oraindik mantentzen dudana, familia osoa mahai batean ikustearena da. Mahai inguruan kantatzearena eta esaten dituzten gauzak entzutea, kontuak, istoriak… Nahiz eta geroz eta gutxiago geratzen garen familian.

Ni umetako gabonekin geratzen naiz, inozentziarenekin. Besterik gabe, gabonak dituzuenoi, ondo pasa gabonak eta gozatu hurbilenekoekin.

Oier

Ta bera hor…

“TURBOCAM exists as a business for the purpose of honoring God, creating wealth for its employees, and supporting Christian service to God and people.

TURBOCAM seeks to accomplish this purpose by achieving excellence in the manufacturing of turbomachinery parts by 5-axis machining and related technologies and satisfying the needs of our customers for Quality, Price, Delivery and Service.

As we interact with our customers, suppliers, and employees we hold ourselves accountable to God’s law expressed in the Bible. We are committed to integrity in our business and personal relationships.”

Oier

“Basque Inquisition:
How Do You Say
Shepherd in Euskera?”

By KEITH JOHNSON
November 6, 2007; Page A1
(See Corrections & Amplifications item below.)
BILBAO, Spain — Rosa Esquivias is caught on the front line of the Basques’ fight for independence from Spain. Actually, she’s in the front row — of her Basque language class.
Ms. Esquivias, a 50-year-old high-school math teacher and Spanish-speaking native of Bilbao, must learn Basque or risk losing her job. Like her nine classmates, including a man who teaches Spanish to immigrants, she has been given at least a year off with pay to spend 25 hours a week drilling verbs and learning vocabulary in Euskera — a language with no relation to any other European tongue and spoken by fewer than one million people. About 450 million people world-wide speak Spanish.
“For the job I do, I think learning the language is clearly over the top,” Ms. Esquivias says.
Basque separatists have been waging a struggle for independence from Spain for 39 years. But lately, many have taken to wielding grammar instead of guns. Separatists still dream of creating their own homeland, but in the meantime they are experimenting with pushing a strict regime of Euskera into every corner of public life. Of the present-day Basque Country’s approximately 2.1 million inhabitants, roughly 30% speak Basque; more than 95% speak Spanish.
The regional government of the Basque Country has begun to tighten the screws on its language policy to the point where now, all public employees, from mail-sorters to firemen, must learn Euskera to get — or keep — their jobs. Cops are pulled off the street to brush up their grammar. And companies doing business with the Basque government must conduct business in Euskera. Starting next year, students entering public school will be taught only in Basque.
SOCCER SING-ALONG

Read the anthem of Athletic Bilbao, a Basque soccer team, in English and in Euskera, plus listen to a clip.
Although there is a shortage of doctors in the Basque Country, the Basque health service requires medical personnel to speak Euskera. Health-service regulations detail how Euskera should be used in every medical situation, from patient consultations down to how to leave a phone message or make an announcement over a public-address system (Basque first, then Spanish). There are rules specifying the typeface and placement of Basque signs in hospitals (Basque labels on top or to the left, and always in bold).
The official goal of the Basque policy is to transform Euskera from a “co-official” status with Spanish to “co-equal” status. That, say Euskera proponents, is necessary to make up for years of linguistic repression. The language was banned during the 36-year dictatorship of Francisco Franco, and only began to re-emerge in the 1980s.
“To have a truly bilingual society, you need positive discrimination,” says Mertxe Múgica, the head of the Basque language academies where Ms. Esquivias studies. Many Basque speakers still feel discriminated against because of the pervasiveness of Spanish.
But as Basque nationalists try to push their language into the mainstream, they are bumping up against an uncomfortable reality.
“Euskera just isn’t used in real life,” says Leopoldo Barrera, the head of the center-right Popular Party in the Basque regional Parliament. Though it has existed for thousands of years — there are written records in Basque that predate Spanish — it is an ancient language little suited to contemporary life. Euskera has no known relatives, though theories abound linking it to everything from Berber languages to Eskimo tongues.
Airport, science, Renaissance, democracy, government, and independence, for example, are all newly minted words with no roots in traditional Euskera: aireportu, zientzia, errenazimentu, demokrazia, gobernu, independentzia.
Meanwhile, there are 10 different words for shepherd, depending on the kind of animal. Astazain, for instance, is a donkey herder; urdain herds pigs. A cowpoke is behizain in Euskera. While Indo-European languages have similar roots for basic words like numbers — three, drei, tres, trois — counting in Euskera bears no relation: bat, bi, hiru, lau, and up to hamar, or 10. Religious Basques pray to Jainko.
GRAMMAR LESSONS

The Basque language, or Euskera, has no relationship to Indo-European languages, and has its own particular grammar. Some key differences with Spanish or English: There is no gender, or separate prepositions, and it is a heavily inflected language. The same noun phrase can have 68 basic forms, depending on case, number, etc.
Examples:
1. She bought me the tickets for the game.
Berak erosi zizkidan partidurako sarrerak.
– Prepositions are included with word endings, as in Latin. The “-rako” ending of “game” means “for the.”
– “Berak” is the same whether “he” or “she” bought the tickets.
2. I told him not to drink it because it was too hot.
Nik ez edateko esan nion, oso bero zegoelako.
– The “-k” marker is very characteristic of Euskera, used for plurals and direct objects.
– “Elako” means “because” and goes at the end of “hot.”
3. So in the end, are you going to the fiestas in Pamplona?
Azkenean joango zara iruñeko jaietara?
– “Iruña” is Basque for “Pamplona,” while “etara” means “to the (plural) fiestas.”
Source: WSJ research, AEK Euskaltegi (Bilbao)
The regional government has spent years of effort and billions of euros to make sure that every official document, from job applications for sanitation workers to European Union agricultural grants, is available in Euskera. But this year, in San Sebastian, a hotbed of Basque nationalism and the region’s second-largest city, not a single person chose to take the driver’s license exam in Euskera, says Mr. Barrera.
The Basque-language TV channel is loaded with Euskera favorites, such as the irrepressible redhead “Pippi Galtzaluze.” But the channel has a 4.4% audience share in the Basque Country, according to data from Taylor Nelson Sofres — less than the animal-documentary channel of public broadcasting.
Even some of the biggest proponents of Basque independence stumble over Euskera’s convoluted grammar. Juan José Ibarretxe, the Basque regional president, speaks a less-than-fluent Euskera at news conferences. Like most people in the region, he grew up speaking Spanish and had to learn Euskera as an adult.
Other adults who are now running afoul of the new language policy are having similar trouble picking up the tongue. “I guess we’re the last of the old guard, but we don’t have any choice,” says Ignacio Garcia, a math teacher who is a classmate of Ms. Esquivias, and is sweating over a stack of notes before his first big Euskera exam.
The language policy has led to a massive adult re-education push, as tens of thousands in the Basque Country head back to school. Their predicament has become a popular sendup on a Basque comedy show. In one sketch, non-Basque-speaking adults who have been sent to a euskaltegi, or Euskera language school, have to ask schoolchildren to help them with their homework.
Joseba Arregui, a former Basque culture secretary, native Basque speaker, and onetime architect of the language policy, feels that Euskera is being pushed too far. “It’s just no good for everyday conversation,” he says. “When a language is imposed, it is used less, and that creates a diabolical circle of imposition and backlash.”
In the classroom, Euskera use has also allowed separatists to control the curriculum. Basque-language textbooks used in schools never tell students that the Basque Country is part of Spain, for example. No elementary-school texts even mention the word Spain.
Students are taught that they live in “Euskal Herria,” stretching across parts of Spain and southern France, that was colonized by “the Spanish State.”
Some local politicians worry that the insistence on Basque language makes any type of reconciliation between separatists and Spain impossible. “Everything young Basques later encounter in life — like the fact they live in Spain — then appears to be an imposition from Madrid,” says Santiago Abascal, a regional deputy from the Popular Party who campaigns against the linguistic policy. “That creates frustration that keeps violence bubbling in the Basque Country,” he says.
But back in the classroom, most of the frustration seems to be with the dense grammar, forthcoming exams, and the difficulty of finding quality shows on Basque TV.
Arantza Goikolea, Ms. Esquivias’s teacher, leads a class through an exercise about their daily routines. Tamara Alende, 25, watches a lot of TV at night, she says in pidgin Euskera.
“Basque shows?” asks Ms. Goikolea. Ms. Alende lowers her head and turns red. “No, Spanish series,” she mumbles, to a chorus of boos from the teacher and the rest of the class.
Write to Keith Johnson at  keith.johnson at wsj.com
Corrections & Amplifications:
Spain’s Basque Country, at its widest point, spans approximately 85 miles, or 136.8 kilometers. A map that accompanied a previous version of this article had an incorrect scale.

NON: Leize Gorri Pub C/Zubieta nº9, del Barrio de Miraconcha (DONOSTIA)

NOIZ: Azaroak 9, Ostirala ORDUA: 21:30

Norberak bila dezala bere bizipoza.

Oier

Datorren ostegunean, hilak 25, blues musika eta poesia errezitatua uztartzen dituen emankizun berezia eskainiko du Zarauzko Garabi musika taldeak Euskalduna tabernan, aurtengo ikasturteko “Kafe Torero” kultur egitarauari hasiera emanez.

Hileko azken ostegunarekin, formatu txikiko baina kalitate handiko kultur ekitaldiak eskaintzea da “Kafe Torero” egitarauaren asmoa. Udaz kanpo eta aste barruan antolatzen dira ekitaldi hauek, jendea hilean behin sofatik altxarazteko esperantzarekin. Zarautz eta inguruetako artista berriei plaza berri bat eskaintzea da, baita, egitarau honen helburuetako bat.

Azken horren haritik, ikasturteko lehen ekitaldi hau Zarautzen sortu berri den talde baten estreinaldia izango da herrian. Lau zarauztar gaztek osatzen dute Garabi:

Gitarra akustikoa: Axier Arriaga

Gitarra elektrikoa: Mikel Lazkano

Ahotsa eta harmonika: Oier Aranzabal

Baxua: Oihan Larrañaga

Garabi, izenak dioen moduan, hasiera batean bikote bezala sortu zen, Axier Arriaga eta Oier Aranzabal gazteen ideia batetik. Oierrek Axierri komentatu zion, nola bazituen poema batzuk, eta ea animatuko ote litzatekeen poesia musikatua egitera bien artean. Horrela sortu zen taldea.

Poesia errezitatu hutsekin hasi ondoren, beraiek eginiko kantuak probatzen hasi ziren eta blues doinu akustikoak jotzen, horrela, musika eta olerkia uztartuz eta lan polit bat eginaz.

Eskoriatzan egin zuten haien lehen agerpena jendaurrean, zehazki Eskoriatzako unibertsitateko hitzaldi gelan. Honen ondoren Anje Duhalderekin batera jo zuten Leioan, Harrabots aldizkariaren aurkezpenean eta ondoren uda hasieran Larrabetzuko gaztetxean. Gauza geroz eta serioago hartuaz taldera Mikel Lazkano elkartu da gitarrarekin akonpainamentu eta punteoak eginaz eta baxuarekin aldiz Oihan Larrañaga sakontasuna emanaz.

Laukotea bihurturik Euskaldunan joko dute hilaren 25ean. Blues doinuak eta olerki errezitatuak gustuko dituen oso ager dadila Euskalduna tabernara.Ohi bezala, 21:30ean hasiko da emanaldia, eta erabat doan izango da.

Oier

Imperialista odola daramagu zainetan. Hirugarren mundu kolonialaren sortzaileen odola daukagu eta ahazten saiatzen gara. Bakoitzak tokatzen zaiona ahaztuaz eta lana egin beharreko frenteetan ezertxoere egin gabe. Gizartearen osotasunak sorturiko kulpen zatia asumitu gabe. Zabor hutsa gara, gaur egungo morala kontuan edukita. “Oier jaso plastiko hori, mendia garbi mantendu behar da!”, eta erantzuna, “Nik ez dut bota! Aizu!”

Eta misioneroen lana goraipatu behar da. Eskolak sortzen “hirugarren munduan”, gurutzeak doan oparitzen eta bertako sinboloz garbitzen lurralde endemoniatu hura. Jesusen testamentua denei kantuz barneratzen. Kultura kristau sakratua goraipatuz. “Como dios!”

Eta nik egunerokotasunean jarraituko dut, ezertxo ere egin barik. Hipokrisia baztertuz behintzat.

Oier

Zein da hurrengo geltokia?

Oier

Oier

oier

…en fin…itxasoa besterik ez da

ikusi arte, nere txoko hori

Jon

CANTAR PA TI SON MIL PETICIONES
MIL RENDICIONES SIN CONDICIONES
VIVIR SIN TI ES SO DESILUSIONES

VIVIR SIN TI ES VIVIR MURIENDO
VIVIR ASI NO LO RECOMIENDO
Y ASI QUE ASI YO SIGO INSISTIENDO
VIVIR SIN TI ES MORIR QUERIENDO

CANTAR PA TI ES CLAVARME ESPINA
VIVIR SIN TI ES MI DROGA RUINA
CANTAR PA TI ES MI KITAPENA

Manu chao /oier

ilezuri txiki hore bernie ecclestone da, 1 formulako buruzagia. kazetari lanetan ari dena ITVko martin brundle da, 90. hamarkadan 1 formulako gidari izandakoa. eta beste hori… beste hori denok ezagutzen duzue.

egoera deserosoa, hemen

Eta horregatik ez dut poema errepikatu.
gaurko eguna luzea joan da…
biharkoa ere halakoa izango da.

beste egun bat nire ostirala ikusi gabe.

Oier

Zoriona aurkitu,
zerua ezagutu
eta itsasoan nabigatu dut.
maitasun kolorez tindatutako amets-olatuen artean.

Hori guztia zure ondotik mugitu gabe.

Oier

Hortik datorkigu gaur egun asko erabiltzen den “aliron”; harrigarria badirudi ere, bertako hizkuntzara moldatu eta All Iron >Alliron>Alirón-en bihurtu zen. Eta athletiken liga garaipenekin fama hartzen joan ostean, gaztelaniako hitz arrunt bezala ezagutzen da.
Hau kuriositate huts bat da, baina ikus ezazue horrelako hitz batek zer nolako historia xelebrea duen… eta ziur zuetako gehienek ez zenekitela!

Beste gauza bat gehiago dakizue orain.

Oier

“ikusi nahi zaitut”

Eta gaurko eguna amaitzear da. Aurkitu dut idazteko tartea.
Gaurko eguna txepela izan da… mobileko bateria amaitu zait eta elkarrizketa moztu egin behar izan dut… barkatu.
Hiruretan automatrikulatu behar nintzen baina azkenean, arazoak direla eta biharko laga behar izan dut eta hori gutxi balitz 16:30ak arte eduki naute itxaroten. UPV-ren efizientzia.
Horri gehitu 17tako autobusa hartu dudala eta sartu eta arrankatu duenean, ia unibertsitate kanpoan, konturatu naiz motxila ahaztu dudala matrikula gelan. Txoferrari geratzeko eskatu diot eta ez dit trabarik jarri.
Jaitsi, idazkaritzara joan eta zorionez han zen motxila. Hartu eta hurrengo autobusari itxoiten jarri naiz etzanda belarretan. Iritsi da 17:25 etan, ateak ireki dizkit 17:29etan eta sartu egin naiz, eta “creditrans” madarikatua atera dut ordaintzeko. “Creditrans”-a zuloan sartu eta saldorik ez duela jakin arazi dit makinak. Karteran dirurik ez…
Txoferrari esan diot lehen (aurreko autobusean) ordaindu dudala, baina motxila ahaztu zaidala eta geratu egin behar izan dudala. ez dakit ulertu nauen baina sartzen laga nau keinu ulerkor bat boteaz…

Eskerrak badaudela arrazoiak aurrera jarraitzeko.
Bihar nire Ostiralarekin egongo naiz berriz.

Oier

Oier

Ipurdiko zaina
bor-borka dut.
Hatzamar puntak
zimeldu,
eta hatzazalak
jausi zaizkit,
hondorik ez duen
amaiera ikus,
senti daitekeen
lapikora.
Negarra irakiten
daukat bertan.
Lurrunak
begiak egosi eta
tanta bat
sudurretik
zabalik dudan ahora joatean,
lehen aldiz dastatu naiz.
——————————————————————-
Zahartzaroa da
eta oilasko egosiaren
antzeko zaporea du.
Nork esango luke.

Oier

Oier

Ixtant beretik agradatu haren begi ederrez,

Nik ez dut uste baduela parerik eztitasunez,

Neure bihotza tristerik dago harekin egon beharrez.

Ainitz maite baduzula fama hedatu zaitzu,

Egun guziz maite berri bat egiten omen duzu.

Horiek oro hola badira, nor fidaturen zaitzu?

Ganbiatu beharko zira ni nahi balin banuzu.

Bazindukeia beldurkunderik zu maitatu geroztik,

Nahi ere bazinkeiela ikusi zutaz bertzerik,

Ez dut uste litzateken mundu huntan gizonik

Kontent bizi ez laitekenik zu beretuz geroztik.

Mihian ditutzun hitz ederrak bihotzean bazintu,

Menturaz zure maitatzea delibera ninduzu;

Bainan gero desplazerik eman gogo baduzu,

Otoizten zaitut ixtant berean lurrez estal nezazu!

Ez nabilazu ikusi nahiz zu lurrez estalia,

Sobera dizut zuretako amodio garbia,

Hori sinetsadazut edo idokadazut bizia.

Horik oro ikusi ez dira zu galduz geroz, maitia.

Martin Larralde

Olatuen orruek esnatu ninduten,
goizeko lehen kaioak, zeruaren armonia apurtu zuenean
eta bi perla ilun ziruditenak zure begiak zirela konturatu nintzen.
Urdin izan nahi zuten bi begi horlegi.
Talaimendiren magalean,
izokin kolorea zen nagusi hodei zaharren inguruan.
Hondar bustia nabariaz,
praka bustiaz,
bustiaz…

Egunsentiek zentzua berreskuratu zutenean
eta goizeko hotza irensten ikasi nuenean, maitemindu nintzen.

Ahotik atera dut arkatza. Oroitzapen gozoak dakarzkidan arkatz mingotsa.
Beste baterarte.

Oier

Blogaren zati hau zurea da. Azukrezko muxu bi.

Oier

Oier

Zahartzaroa iritsi zait.

Oier

Loturetan ere baduzue: http://fernando.mundua.com

Belauntziak ilargi bilakatzen
diren herrialdean,
izar iheskorrak
ikusten pasa nahi nuke
gaba osoa.
Eta haizearen ohiuak
ahaztu, eta zure
besoen beroaz
hotz egiten duela konturatu.

Zu eta ni bat eginik itsasoari begira.

        Zein ederra zen atzoko gaba,

Zein ederra zerua…

Baina danetan ederrena zu zara.

…eta horregatik negarrez hasi ziren,

inbidiaz eginiko malkoak isuriaz,

gaba eta zerua. Zu baitzara denetan ederrena.

 Gaur goizean eguzkiak gaba ixilarazi du,

baina,  zeruak negarrez darrai.

Zu hor baitzaude,

eta beti izango baitzara

bera baino ederrago.

 Oier

Nire arima bezala ezagutzen dudan antzoki honetan…

Gidoirik ez duen bizitza honetan,

Ipuin bat idatzi nahi dut

zuk esandako hitzekin.

Bizitza tindatu nahi dut

zure irrifarreekin.

lotsagabe, lotsarekin.

Oier

Nire etxeak hori edukitzea nahi dut, baina, konformatzen naiz zurekin bakarrik.

Oierrek lagun bati

” Zein polita den noizean behin bakarrik egotea!”

“bai” nire erantzuna.

Izan ere oso polita da bakarrik egotea, maitea alboan baduzu eta lagun bat zutaz pentsatzen badago. Zu, bakarrik zaude gustora eta ez zara konturatzen. Benetan ez dakizu zer den bakardadea.

Horregatik zaude gustura bakarrik.

Zein polita den noizean behin bakarrik egotea, zu nire alboan bazaude.

Oier

Olatu lotsatiak ur ertza bustitzen

kitar-soinuaren konpasean.

Amodiozko kantua barrenean,

ezpain ertzak bustitzen.

Malekoiaren dirdira

Getariako faroari begira.

Hondar bustia galtzerdien barrenean,
eta olatu lotsatiak ur ertza bustitzen.

kitar-soinuaren konpasean…

kantuan.

“…ero ero utzi ninduzun

popatik hartzera bota ta gero.”

Oier

Zer egin ez nekiela, pentsatuz soilik. “Zerbeza bat”, udako garagardo garestia eskatu eta nire burutik ihesean. Horrelako momentuak gogoko ditut, nirekin bakarrik nago eta ez dut beste lagunik, ni salbu. Albokoei aiduru, zer egingo duten eta zer pasako zaien burutik, pentsatuz. Eta tabernako musika “BSO” bat bailitzan pasatako momentuak oroitu. Une onak, une txarrak, begiradak eta irrifarreak.

Zer egin ez dakidala; momentu erreflexibo horietan, gehien sufritzen duena eskatutako Sanmigelaren etiketa da. Hatzen bidez sanmigelen etiketak apurtzea, birrintzea gogoko dut, eta botila birjiña bailitzan uztea.

Momentu erreflexibo hura bizkor amaitu zen, bera sartu zenean.

Oier

begietan idatziak

ez dago ezer tarteko

zabaldu itzazu begiak.

—————————————————————————–

Ur ertzetako olatu lez

irrifarre lotsatiak

sentimendu ur jauziak

zabaldu itzazu begiak.

—————————————————————————–

Begi ninietan barna

utziaz nire aztarna

ametsetan nahi dut bizi

baina ez didazu utzi

onartu beingoz egiak…

…zabaldu itzazu begiak.

“Karrask” bizikletan zebilen gizonak barraskilo errari bat akabatu zuen.

Bideari jarraitu eta laster batean iritsi nintzen hondartzara. Hondarrez beteta zegoen. Eguzkiaren xirriak begiak erretzen zizkidalarik, kuadrilaren lekura iritsi nintzen eta ez zegoen kuadrilarik, eta hankak dutxan garbitzen ari zen atsoari so geratu nintzen. “Zer da broma?”

Gure lekuan neskatxa bat zegoen. Neskatxa eta bere kuadrila. Aurpegira begiratu eta irrifarre bat oparitu zidan. Segundu erdi batez begiak itxi eta lorategiko barraskilo bat bezala sentitu nintzen miresten nuen loreari laztanduaz. Segundu erdi batez amestu nuen.

“Karrask”

Oier

nire buruari…

…zu konturatzeko,

enaizela Scottex-en azken promozioa.

konturatzeko,

harri azpian nagoela

laguntza behar dudala.

laguntzeko.

Oier

Beñat Elorza

pertsonai misteriotsu hauek eszenan azaldu eta segundu erdira nere buruan eraikitako paranoia barregarria goitik behera irauliko da. kristalezko poteak autobus baten kontra jaurti dituzte, hau martxan dela. gidaria barruan da, inorrek ez dio ateratzeko betarik utzi. autobusa barrenaldetik sutan da eta hala ere gidariak aurrera egiten du, autobusa salbatu nahian, bere aulkia suz inguratua dagoen arren. filme beliko amerikar horietako eszena bat dirudi orain.

karreteratik zetozen gazteak ezkerretara sartu dira, deabrua bera atzetik balute bezela, bretxa ondoko oinezkoen sarrera horretatik. berton nago ni. iheslarien taldea nire inguruan erdibitzen da, beraien bidean bainago. gazteak dira, nere adinekoak asko, zaharragoren bat ere bai agian. denak aurpegia ohialez estalita. batek baino gehiagok begiratu dit begietara.

beraietako bat nire aurrean erori da, estropuzu eginda. galtzetatik eutsi dit altxatzeko, eta beste turbantedun batek atzetik lagundu dio. ez zituen 17 urte baino gehiago izango, eta iadanik begiradan adrenalina txutearen eragina nabaritu diot. zubi batetik hanketatik lotuta salto egin eta orduantxe lurra ikutu balu bezela. ez da posible umemoko honek oraindik pentsamolde politiko independiente eta garatu bat edukitzea. oraindik ere ni ortxe nabil eta hauteskundeetan zeini botatu ez dakidala…baina partidu politiko bateko, eta bereziki ezker abertzaleko kide izateko ez da zertan ez ideologikoki independientea izan behar, ez inungo pentsamolde garaturik eduki behar. guztiz kontrakoa bada hobe, egia esan. palestinoa jantzi, lagunek egiten dutena egin eta kitto. hori baita gure aberriaren etsaiak garaitzeko biderik onena. autobuseko gidaria bezelako etsaiak.

nere atzean dagoen amona batek “hijos de puuuutaaaaa” ohiukatu du, hitz itsusiak esatera ohitua ez dagoenaren kontundentzi falta horrekin. eta nere aurrean lurretik altxa berri den gaizkile honen ama, bere ezjakintasunean, (hala nahi dut pentsatu) harro asko egongo da bere semeak eskolan lortu dituen notetaz.

ziur nago nire ezagunak ere badirela gazte hauen tartean. ziur nago ordu pare bat beranduago alde zaharrean trago batzuk hartzean hauetako bat baino gehiagorekin egin dudala tupust. baliteke beraiek ni ezagutu izana, ni ohartu ez arren. baliteke ere autobuseko gidariaren semea gazte hauek ikasi zuten ikastetxe berdinean ibiltzea.

eta guzti honen aurrean nik ez dut ezer egin. zezensuzkoen ibilbidea ixten zeuden udaltzainek ez dute ezer egin. begira zeuden familiakide, parrandero eta turistek ez dute ezer egin. izan da bakeroen moduko “yeehaaa” horietako bat bota duenik ere. kamerak edonon, morboz, odol-gosez, autobusa sutan grabatzen.

jarraian ertzainak etorri dira.orduantxe berriz atera dira gazte borrokalariak beraien zuloetatik, bigarren koktel-andanada ertzainei jaurti eta berriz ezkutatu dira alde zaharrean zehar. nik alde egin dut eta kontxako pasealekutik ohiuak eta tiro eta sirena hotsak entzutera mugatu naiz. alde zaharrean sartu omen dira ertzainak, aurkiezina den zerbaiten bila.

ezinezkoa da gorrotoaren bidez politika egitea. nazkagarria da gorrotoa gorputzetik koldarki kanporatzea.

batzuetan harrituta geratzen naiz euskal herriak ematen didan goragaleaz.

Txikia eta ederra da.

Txikia, ederra eta ixila da.

Txikia, ederra, ixila eta jatorra da.

Txikia, ederra, ixila, jatorra eta…

…eta horregatik maitemindu nintzen.

Oier

Ez dakit.

Atzoko esne epela ere gozoa egon daiteke. Oraindik.

Begiak ireki nahi dizkiot, ahantzi nauenari, atzoan laga nauenari, iragan bat naizela uste duenari. Hemen nagoela eta betazalak zeharkatu behar baditut, zeharkatuko ditudala berak ikusteko.

ez naizela iragan ustela.

Hor nagoela, betazalen bestaldean.

  Oier

Hara!  Konturatu al zarete begi batek ez duela inoiz gezurrik esaten. Begiek ez dutela ziririk sartzen, ez dizuetela sekula adarrik joko.

Begiek gauza ugari diote.

Begi bistan lagatzen dituzte sentimenduak.

Hitzik esan gabe hitzegitea zein erraza den.

Hitz bat bera ere gabe,

den-dena esatea.

Begira ezazue.

Oier

Badoa trena, antzinako lokomotoren itxura zipitzik ez duena.

amaiera gabeko bidaia, helmugarik gabea.

baporezko lokomotoren itxura zipitzik ez duena.

Infinitu bagoi dituen trena da. Infinitu izaeraz beteriko infinitu subordinatu barruan daudelarik.

Inora doa, Nora ez doa?

Horrela defini dezaket bizitza.

TONTOA

Izotzen edo areaz egindako izakia.

Egiten duen gauza bakoitzeko  galdu egiten du. Tontakeria da, pauso bat ematea ala; ximpleki, zer edo zer egitea.

Kondenatuta bizi dena.

alternatibarik ez duena, subordinatua, eta hori…

Denok gara tontoak, “tontoa naiz.”

Ni

Oier

Alboan ume bat hondarretara pixa-txarrasta botatzen dabil, amamak arrastoak tapatu dizkio kanitxe garbiaren antzera. Atzean familia bat azken toldoan, 345.enean. Eta dutxetan ile-hori bat, ez da getariarra.

Area bero, zerua urdin, eguzkia irriparretsu…

Urtzi haserretu da jada, musean jarraitu behar dut! “Ordago”

Oier

Etzaitez haserretu.

Ez.

Tontoa naizela?

Tontoa naiz.

Bai.

Baina etzaitez haserretu,

barkatu.

Oier

ulertezinak.

Zergatik hainbeste denbora itxaroten… datorrenari, badoanari begira.

Ez dakidanari kasu egiten.

Dakidana ahaztu nahian.

Hainbeste denbora, lehen aldiz zure isiltasuna entzun nuenetik.

Hainbeste denbora zein zaren jakin nuenetik, tatami batean.

Gizajo baten minak

ulertezinak.

Oier

galtzen noa.

Denborak pisua gainean utziaz,

geroz eta urriago, baxuago. Urtuz.

Inpotentziaren beroak; garrak agian, edo zureak.

desager naiteke.

Baina azken momenturarte

lehen eguneko argi bera igorriko dut.

Kandelak bezala.

Oier

Berotasunez ekarri zidan.

Eta berotasunez jan dudan lehen izozkia da.

Nire masailaren partez eskerrikasko.

besteetan ia perfektuki, harea ferekatuz, bere gainean labainduz, maitekiro estaltzen ditu hondar gaineko zulo eta inperfekzioak

zenbait lekutan ere aurkitu ohi ditu mollak eta itsasertzeko labarrak, harkaitz handiak, mugiezinak. Zarata itzelez, kolpe bortitzez jaurtitzen ditu ttanttoak, malkoak, norabide guztietara, zeruan gora… badaki eta ez duela harrokak mugitzea lortuko, higadura inpertzeptible batetaz harat.

noizbehinka kostatik urrun lehertzea ere egokitzen zaio, ezerezaren erdian, eta badaki ez duela inork bere zipriztin eta eztandarik ikusiko, arrantzale galduren batek ez bada behintzat.

ez du sorleku logikorik. ozeanoaren punttu batetan sortua da, beste edozein punttutan sortu zitekeen bezelaxe. hainbat korronte, haize bolara eta eta urazpiko mugimendu misteriotsuren ondorio, kasualitate hutsa da. eta berak badaki hori.

horregatik ondartzak, labarrak eta mollak dira azken finean bere jaiotza eta heriotzaren arteko prozesu kaotikoa zintzelatu eta forma miresgarriko eta paregabeko artelan biurtuko dutenak. arkaitz baten kontra bortizki lehertzean edo ondarraren gainean amoltsuki irristatzean, orduan biurtuko da artelan egunetan zear uhin bidaiari bat besterik izan ez dena. orduan izango du bere benetako balioa erakusteko beta.

arroka eta oztoporik gabeko bizitzak ez du sitsik ere balio. bila ditzagun kosta berriak, biur dezagun gure bizitza artelan.

—————————————–

Farolen argi horia,

eta kilker mozkorren baten kantuak.

Tabako usaina jertsean, ulean, sudur zuloetan…

Espaloi hotzetan zehar

ideia beroak lardaskatuz,

ideia galduak,

betikoak.

——————————————-

Beste gau bat, beste “agur” bat.

Oier

Poesia-zaleentzat eta musika gustoko dutenentzat emanaldi erakargarria izango da; Garabik, Poesia argazkien bitartez eta musikaz lagunduz errezitatzen dutelako. Animatu!

Ixila zara eta horrek ematen die hanbesteko balioa esaten dituzun hitzei. Horregatik zuk hitzegitean, ni ixilik nago eta zure aurpegia ikus dezaket eta zu ez zara konturatzen.

Oier

Esan, egin, pentsa, senti.

Oier

 Ulertzen ez duenarentzat: “Un grupo de jugadores de la Segunda división Española portando una pancarta en honor de Chavez y De Juana Chaos. Lo que dice la pancarta, sinceramente no lo hemos comprendido porque hay muchas faltas de ortografía” La Razon Domingo 24 de Junio de 2007; sección: “vivir el domingo”

Beno, ez dakit zer sentituko duzuen hau ikustean baina gure lagun handiak diren “La Razon” egunkarikoek publikatu zuten perla hau.

Oier

RADIO NACIONAL VENEZOLANA-ren web-orritik ateratako artikulua… zuek ikus, zuek pentsa….

Deportes

Este miércoles

Venezuela cayó 4-3 con selección de Euskadi

Encajó una derrota 4-3 ante el equipo vasco Club Atlhetic Bilbao, en partido amistoso que sirvió para reinaugurar el Estadio “Pueblo Nuevo” de la ciudad de San Cristóbal, estado Táchira.

Prensa Web RNV / ABN

20 Junio 2007, 10:28 PMVenezuela encajó una derrota 4-3 ante el equipo vasco Club Atlhetic Bilbao, en partido amistoso que sirvió para reinaugurar el Estadio “Pueblo Nuevo” de la ciudad de San Cristóbal, estado Táchira.Cuatro goles en la arrancada. Comenzó la golpiza vasca contra la Vinotinto que no atinó a defenderse: abrió Aritz Aduriz con “gol de camerino” (minuto 8); luego le seguiría su compatriota Joseba Etxeberría (m.20). Siete minutos más tarde vendría el descuento por intermedio del venezolano José “Buda” Torrealba.Pero inmediatamente (m. 28) los uskaínos le apagaron de nuevo la luz al equipo nacional con otro tanto que vino en los botines de Igor Gabilondo para el 3-1. Pero habría más, cuando en la fracción 37 Etxeberría colocaba su segundo tanto. Al final la pizarra marcaba un increíble 4-0 a favor de los visitantes.

Sin duda un primer tiempo para olvidar. Incluso el público en momentos de frustración comenzó a corear el “Ole” a favor de los ibéricos. Luego la presión subió en el terreno de juego produciéndose un conato de pelea que produjo la expulsión de los jugadores Gaizka Garitano (Club Bilbao) y el local Edder Pérez, quedando ambos equipos con 10 futbolistas en acción.

Para la complementaria, Richard Páez hizo 8 cambios, entrando los denominados “caballos”, entre ellos Juan Arango, Jorge Rojas, Luis Vera y Ricardo David Páez. Con ellos buscaba mayor profundidad.

Begira zer atera dudan “RADIO NACIONAL VENEZOLANA” irratiaren web-orritik: http://www.rnv.gov.ve/noticias

Oier

Oier

Bizitzako gidoia errepasatzeari ekin diot. Jaio nintzen, bada denbora… 1988.urte aldean, Tejeroren estatu kolpea baino 7 urte beranduago hain zuzen. Eta izan behar nuena, jadanik programatua zegoen. Txikitan ikastolan (ordenagailuetan) informatikako klaseetako “Logo” programako dortoka bat banintz bezala. Left and Right. Bizitza zuzendua.

Jaio nintzen 1988.urtean eta jada ia 19 urte pasa dira. Zer naiz orain? Zer naiz orain, 1988.urtean aurreikus ezin zitekeena? Ba ezer.

Ikastolara joan nintzen, txintxo, “formakuntza” jasotzera; ondoren, bizitzan zerbait izateko eta unibertsitatera joateko. Karrera bat ikasi eta lana lortzeko, eta zergatik ez emazte bat ere bai… semeak edukitzeko eta hauei ere Ikastolara bidaltzeko… eta horrela.

Unibertsitatean nago. Etorkizuna? Idatzia dut.

Lortu dute gu kontrolatzea. Masa kontrolatua edukitzea. Sistema onartarazi digute, ixilean, gu konturatu gabe. Ez baikaituzte konturatzeko fabrikatu, lanerako baizik.

Oier

mendiak egiteeko arriskua hartzen duzu.

Mendiak botatzen saiatzen bazara

zuloak egiteko arriskua hartzen duzu.

Zaila da erdibidea,

bide erdian geratzeko arriskua hor da.

Oier